Thơ: Nữ anh hùng đất Việt - Phật Nguyệt (1)

Giúp NTDVN sửa lỗi

Thiếu nữ mười bẩy làm tả tướng, đuổi quân Tô Định đến Hồ Nam. Hai mươi tám tướng cùng Mã Viện, bại trận Động Đình khiếp uy danh. Tuổi đôi mươi trầm mình tuẫn tiết, Bắc - Nam hương hỏa đến ngày nay.

Thanh Ba sinh được nữ anh hùng (2)
Tuổi thơ hay chữ, giỏi đao cung
Chiêu tập dũng binh rèn trận mạc
Tham gia khởi nghĩa giúp vua Trưng (3)
Động Đình đại phá hùng binh Hán (4)
Giao Châu kịch chiến tướng Lưu Long (5)
Sông Thao gieo xuống tròn danh tiếng
Trời Nam vằng vặc mảnh gương trong (6).

08.2021

Đông Quan
___________

  1. Phật Nguyệt (23-43) là một nữ tướng anh hùng của Hai Bà Trưng, tên thật là Đinh Thị Nguyệt, sau cải thành Đinh Phật Nguyệt. Cha bà lấy chữ Đinh" () là họ cha ghép với họ "Phí" () là họ mẹ thành chữ "Phật", cải chữ "Thị" thành chữ "Phật" ().

  2. Bà sinh ra ở sinh ra và lớn lên ở làng Vũ Ẻn, châu Thanh Ba, nay là huyện Thanh Ba, tỉnh Phú Thọ. Bà là vị tướng gây kinh hoàng cho quân tướng nhà Hán, nhất là trận thắng vang dội chống quân xâm lược hùng mạnh của Mã Viện, Lưu Long và Đoàn Chí ở hồ Động Đình (nay thuộc tỉnh Hồ Nam,Trung Quốc).

  3. Năm 40 bà đem 2000 quân tham gia cuộc khởi nghĩa của Trưng Vương đánh đuổi giặc Hán. Sau khi giành được độc lập Phật Nguyệt được vua phong là Phật Nguyệt Công chúa, giữ chức Tổng trấn khu hồ Động Đình thời bấy giờ là biên giới phía bắc nước ta, (nay thuộc tỉnh Hồ Nam,Trung Quốc).

  4. Năm 42 nhà Hán sai Phục Ba tướng quân Mã Viện đem quân tái xâm lăng nước ta. Bà cầm quân chặn giặc ở hồ Động Đình. Mã Viện bị đại bại, viện binh của 28 viên tướng của nhà Hán (gọi là nhị thập bát tú) cũng không qua được biên giới.

  5. Năm 43 quân Hán theo đường Hợp Phố tiến đánh nước ta. Phật Nguyệt phải lui quân về và kịch chiến với Lưu Long, phó tướng của Mã Viện, bên Sông Thao. Ở đây khi đã mất hết toàn bộ lực lượng, bà đã gieo mình xuống sông Thao tự vẫn.

  6. Hiện nay vẫn còn nhiều di tích về bà tại chùa Kiến Quốc thuộc thành phố Trường Sa (thủ phủ tỉnh Hồ Nam) và tại ngôi chùa trên núi Thiên Đài trong hệ thống dãy núi Ngũ Lĩnh. Tại quê hương, bà được thờ tại các xã Thanh Vân, Phương Lĩnh của huyện Thanh Ba, Phú Thọ.



BÀI CHỌN LỌC

Thơ: Nữ anh hùng đất Việt - Phật Nguyệt (1)