Quân tử tác thành cái tốt cho người, không tác thành điều xấu cho người

“Quân tử thành nhân chi mỹ, bất thành nhân chi ác" (Luận Ngữ). Quân tử có thể nghĩ ra các cách giúp đỡ người khác thực hiện được nguyện ước, tác thành những chuyện tốt đẹp cho người đời.

Xưa ở Thiên Tân có một người tên là Đinh Sinh, gia cảnh bần hàn, có điều anh lại rất ham học. Nhà họ Đinh đã đính ước việc hôn nhân cho anh với con gái nhà họ Nhạc, hai gia đình đã lập hôn ước, chỉ là vẫn chưa tổ chức hôn lễ.

Trái ngược với nhà họ Đinh, nhà họ Nhạc lại vô cùng giàu có, nhìn thấy Đinh Sinh nghèo khổ trong lòng cảm thấy hối hận không muốn gả con gái của mình cho anh ấy. Một ngày nọ nhà họ Nhạc chuẩn bị cơm nước thịnh soạn rồi cử người mời Đinh Sinh đến chơi.

Đinh Sinh từ trước đến nay rất thích uống rượu, mỗi lần nhìn thấy rượu tiệc chắc chắn sẽ uống cho thật đã đời, lần này anh ở nhà họ Nhạc được đãi uống rượu thỏa thích, vô tình uống say mèm mà không hay biết, Nhạc mỗ thừa cơ nói với anh: “Con gái nhà chúng tôi khi sinh ra đã bị tàn tật, gả cho cậu sau này không thể  hầu hạ cậu được, tôi sẵn lòng tặng cho cậu nghìn vàng, xem như là chút vốn, đợi sau này khi cậu công thành danh toại có thể cưới một mỹ nhân khác, bây giờ cậu có thể ký vào giấy huỷ hôn được không?”

Đinh Sinh tính tình vốn thẳng thắn cương trực, anh vẫn tiếp tục uống rượu say sưa và cảm khái nói: “Tôi không thể làm được việc bán vợ, nghìn vàng làm sao có thể lay động được lòng tôi? Ông đã không bằng lòng gả con gái, tôi đây sẽ ký giấy huỷ hôn”. Nhạc mỗ nghe thấy vậy vui mừng khôn xiết, lập tức lấy giấy bút, Đinh Sinh trong lúc say đã ký giấy hủy hôn rồi rời đi.

Đinh Sinh trong lúc say đã ký giấy hủy hôn rồi rời đi.
Đinh Sinh trong lúc say đã ký giấy hủy hôn rồi rời đi. (Ảnh chụp màn hình phim Tam Tự Kinh)

Đi được nửa đường, một người bạn đồng môn nhìn thấy Đinh Sinh nên đã mời anh ta đến nhà và hỏi anh ấy đi đâu, Đinh Sinh liền kể ngọn nguồn sự việc cho người bạn của anh ấy, người bạn đồng môn bênh vực cho anh, có điều Đinh Sinh rất thản nhiên, không mảy may để ý.

Người bạn đồng môn này gia cảnh giàu có sung túc, không lâu sau đó đã mời người mai mối đến nhà họ Nhạc bàn bạc chuyện hôn nhân, Nhạc mỗ thấy hai gia đình môn đăng hộ đối nên đã đồng ý ngay lập tức chuyện hôn sự này, còn định ngày tổ chức hôn lễ.

Vài ngày trước hôn lễ người bạn đồng môn này đã nói với Đinh Sinh : “Người vợ mà cậu đã bỏ, tôi sắp cưới cô ấy. Cậu là người bạn tốt nhất của tôi, đến lúc đó phải đến để chúc phúc cho tôi đấy nhé!”.

Đinh Sinh vốn khẳng khái hào hiệp, anh nghe xong liền nói với bạn của mình rằng: “Tôi đã ký giấy huỷ hôn rồi thì tôi đã trở thành một người xa lạ với cô ấy, có gì phải sợ đâu, tôi sẽ đến?”

Hôn lễ ngày hôm đó Đinh Sinh đã đến chúc phúc, nhìn thấy tân nương dung mạo đẹp đẽ nên anh có phần động lòng nhưng cũng không thể làm gì khác, cô ấy sẽ là vợ của bạn mình. Thế là anh ngồi xuống bàn tiệc và uống rượu, kỳ lạ thay bạn bè và những vị khách khác đều đến trước mặt anh niềm nở chúc rượu anh ấy. Đinh Sinh lúc này không để ý, uống đến say mèm rồi không biết chuyện gì sẽ xảy ra.

Bạn anh thấy vậy, lập tức sai người dìu Đinh Sinh vào phòng tân hôn rồi khóa cửa phòng lại để Đinh Sinh cứ thế ngủ cho đến tận khoảng canh năm. Khi tỉnh dậy anh vô cùng hoảng hốt vì mình lại nằm trong phòng tân hôn. Đinh Sinh lập tức ra mở cửa nhưng phát hiện cửa đã bị khóa ngoài, anh kêu lớn tiếng, lúc này người bạn của Đinh Sinh mới mở cửa và nói rằng: “Chúc mừng cậu đã cưới được vợ, giờ cậu nó có thể dẫn vợ về nhà rồi”. Đinh Sinh cố gắng phân trần, thề với trời đất rằng cậu không làm bất cứ điều gì.

Trải qua vài lần trắc trở, kinh qua sự sắp xếp không ngờ của người bạn thân, hai vợ chồng họ cuối cùng cũng có thể thực hiện được hôn ước ban đầu, kết thành phu thê.
Trải qua vài lần trắc trở, kinh qua sự sắp xếp không ngờ của người bạn thân, hai vợ chồng họ cuối cùng cũng có thể thực hiện được hôn ước ban đầu, kết thành phu thê. (Ảnh chụp màn hình phim Tam Tự Kinh)

Người bạn mỉm cười rồi nói: “Thật ra đây chính là chủ ý của tôi, nếu như nhạc phụ của cậu có ý kiến gì, tôi nhất định nói giúp cho cậu”. Khi này tân nương mới biết thì ra Đinh Sinh chính là vị hôn phu đã huỷ hôn với cô. Trải qua vài lần trắc trở, kinh qua sự sắp xếp không ngờ của người bạn thân, hai vợ chồng họ cuối cùng cũng có thể thực hiện được hôn ước ban đầu, kết thành phu thê.

Sau khi sự việc xảy ra người bạn này đã cử người đến nói sự thật cho nhà họ Nhạc biết, Nhạc đại nhân khi này trong lòng cảm thấy vô cùng xấu hổ, cũng không còn dám nói gì thêm.

Trong Luận Ngữ đã viết: “Quân tử thành nhân chi mỹ, bất thành nhân chi ác", ngụ ý rằng, người quân tử tác thành cái đẹp cho người, chứ không tác thành cái xấu cho người. Quân tử có thể nghĩ ra các cách giúp đỡ người khác thực hiện được nguyện ước, tác thành những chuyện tốt đẹp cho người đời. Trong câu chuyện trên, người quân tử chính là đã tác thành được một mối lương duyên tốt đẹp, giúp cho hôn ước ban đầu được thực hiện vẹn toàn.

Về sau, Đinh Sinh và người bạn đồng môn đều được tiến cử làm quan.

Trúc Lâm

Theo: Epochtimes  

Tài liệu tham khảo: Khuyến Giới Lục Loại Biên (quyển 2).