Thượng nghị sĩ Hoa Kỳ tiết lộ ‘Dự luật trừng phạt các quan chức Trung Quốc vi phạm quyền tự trị Hồng Kông’ 

Bình luận Thùy Minh • 09:35, 24/05/20

Chỉ vài giờ sau khi Bắc Kinh đưa ra Luật an ninh quốc gia áp dụng sâu rộng ở Hồng Kông, hai Thượng nghị sĩ Hoa Kỳ dự kiến sẽ đệ trình Dự luật lưỡng đảng nhằm xử phạt các quan chức Trung Quốc vi phạm quyền tự trị của Hồng Kông. 

Với tiêu đề ‘Đạo luật tự trị Hồng Kông’, dự luật này được đưa ra nhằm bảo vệ quyền con người ở Hồng Kông bằng cách trừng phạt các quan chức của chính quyền Trung Quốc có các can thiệp vào lãnh thổ tự trị này. Dự luật cũng đề xuất các biện pháp trừng phạt đối với các ngân hàng thực hiện các giao dịch quan trọng trực tuyến với các thực thể liên quan đến việc lạm dụng đó. 

Tối ngày 21/5, Quốc hội Trung Quốc tuyên bố dự kiến sẽ thông qua Luật an ninh quốc gia cho việc thiết lập một hệ thống pháp lý và cơ chế thực thi để bảo vệ an ninh quốc gia tại Hồng Kông, đã từng là thuộc địa cũ của thuộc Anh. Hành động này đã ‘vượt mặt’ cơ quan lập pháp Hồng Kông, và có khả năng thông qua mà không có cản trở nào vì Quốc hội là cơ quan “bù nhìn”, chỉ việc phê duyệt các chỉ thị do Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) ban hành. Sau khi nhận được thông tin về đề xuất nói trên của Trung Quốc, Thượng nghị sĩ Pat Toomey và Chris Van Hollen đã giới thiệu dự luật của Hoa Kỳ 

“Chính quyền Bắc Kinh không muốn gì hơn là dập tắt quyền tự trị của Hồng Kông và các quyền khác của người dân”, ông Toomey nói trong một thông cáo báo chí hôm 21/5. “Theo nhiều cách, Hồng Kông là “chú chim hoàng yến trong mỏ than” của châu Á, là chỉ dấu báo hiệu các nguy hiểm đang chờ đợi các nước trong khu vực về mối quan hệ với Trung Quốc. Cụ thể, sự can thiệp ngày càng gia tăng của Bắc Kinh có thể tác động tới các quốc gia đang đấu tranh cho tự do nhằm thoát khỏi cái bóng của Trung Quốc”, ông cho biết thêm.

Cảnh sát đứng bảo vệ bên ngoài một cửa hàng thời trang cao cấp ở Hồng Kông vào ngày 21/5/2020. (Anthony Wallace / AFP qua Getty Images)

Dự luật sẽ nhắm vào các cá nhân thực thi Luật an ninh quốc gia mới của Trung Quốc và các sĩ quan cảnh sát Hồng Kông, những người đàn áp người biểu tình ở Hồng Kông. Kể từ tháng 6/2019, người Hồng Kông đã tổ chức các cuộc biểu tình rầm rộ chống lại sự can thiệp của Bắc Kinh vào các vấn đề nội bộ của Hồng Kông.

Ông Van Hollen khen ngợi sự can đảm của những người biểu tình ở Hồng Kông, những người vẫn kiên trì chống lại sự đàn áp tàn bạo của Trung Quốc. Ông nói rằng, Hoa Kỳ “không có thời gian để lãng phí” khi giải quyết vấn đề này trong bối cảnh chính quyền Trung Quốc tiếp tục xúc tiến việc tước đi quyền tự trị của Hồng Kông.

Tổng thống Donald Trump cảnh báo rằng chính quyền của ông sẽ có phản ứng mạnh mẽ nếu Bắc Kinh áp dụng luật an ninh quốc gia này.

“Nếu điều đó xảy ra, chúng tôi sẽ giải quyết vấn đề đó một cách mạnh mẽ”, ông Trump nói với các phóng viên tại Nhà Trắng ngày 21/5, mà không giải thích thêm chi tiết.

Trong khi đó, người phát ngôn của Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ, bà Morgan Ortagus hôm 21/5, đã thúc giục Bắc Kinh tôn trọng các cam kết và nghĩa vụ của mình trong Tuyên bố chung Trung-Anh, đảm bảo Hồng Kông có quyền tự do chính trị cao từ khi Anh chuyển quyền cai trị lãnh thổ này cho Bắc Kinh vào năm 1997.

Việc hạn chế các quyền tự do cơ bản của Hồng Kông sẽ gây ra phản ứng dữ dội và ảnh hưởng đến vị thế quốc tế của Hồng Kông, bà Morgan Ortagus cảnh báo.

“Bất kỳ nỗ lực nào nhằm áp dụng luật an ninh quốc gia mà không phản ánh mong muốn của người dân Hồng Kông sẽ gây ra tình trạng bất ổn cao, và sẽ gặp phải sự lên án mạnh mẽ từ phía Hoa Kỳ và cộng đồng quốc tế”, bà Morgan viết qua email gửi tới The Epoch Times

Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ cho biết họ đã trì hoãn việc đưa ra một báo cáo thường niên về quyền tự trị của Hồng Kông, để quan sát thêm bất kỳ hành động nào khác từ Bắc Kinh. Đạo luật Dân chủ và Nhân quyền Hồng Kông, được ký thành Luật vào năm ngoái, yêu cầu Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ đánh giá xem liệu lãnh thổ tự trị này có giữ được quyền tự trị chính trị đủ để bảo vệ các đặc quyền thương mại đặc biệt của mình với Hoa Kỳ hay không.

Những người biểu tình ủng hộ dân chủ cầm cờ và hô khẩu hiệu trong cuộc biểu tình kêu gọi độc lập thành phố tại một trung tâm mua sắm ở Hồng Kông vào ngày 16/5/2020. (Isaac Lawrence / AFP qua Getty Images)

Ông Dan Garrett, một chuyên gia về Hồng Kông, là tác giả của cuốn sách “Counter-hegemonic Resistance in China’s Hong Kong: Visualizing Protest in the City” (Tạm dịch: “Cuộc kháng chiến chống lại sự bá quyền của Trung Quốc ở Hồng Kông: Trực quan hóa cuộc biểu tình ở thành phố”). Ông nói rằng ông thấy trước hậu quả thảm khốc sẽ xảy ra đối với người Hồng Kông bất đồng chính kiến ​​và những người chỉ trích chính quyền Trung Quốc khi Luật an ninh nói trên có hiệu lực.  

“Động thái này góp phần kết thúc sự tự trị của Hồng Kông và mở đầu cho sự ra đời chính thức của Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) tại lãnh thổ này” – và đây chỉ là “bước đầu tiên” để đưa lãnh thổ này đặt dưới sự thống trị của họ”, ông nói trong một cuộc phỏng vấn qua email.

Ông cho biết, ở mức tối thiểu, chính quyền Trung Quốc sẽ đóng “lỗ hổng nhận thức về Đảng” trong hệ thống pháp luật Hồng Kông để dập tắt các cuộc biểu tình và trừng phạt những người phản đối chính quyền.

“Chúng tôi có thể hình dung ra được hình ảnh những người phản đối ĐCSTQ ở Hồng Kông bị chuyển tới các trại giam của ĐCSTQ và bị cấm nhập cảnh vào Hồng Kông”, ông Garrett nói. “Các cuộc biểu tình ôn hòa và phản kháng đối với các biện pháp của Bắc Kinh sẽ chỉ trở thành cái cớ cho bạo lực chính trị và đàn áp Hồng Kông”, ông lưu ý.

“ĐCSTQ đã châm ngòi nổ cho lò thuốc súng thậm chí còn lớn hơn năm ngoái”, ông Garrett nói. Ông lưu ý thêm rằng sắp tới ở Hồng Kông sẽ diễn ra một loạt các ngày kỷ niệm, như lễ tưởng niệm các nạn nhân của vụ thảm sát Thiên An Môn, có thể đó sẽ là cơ hội làm mới các cuộc biểu tình ở Hồng Kông.

Thùy Minh

Theo The Epoch Times