Toàn văn bức thư của TT Trump gửi TGĐ WHO, cảnh báo sẽ ngừng tài trợ vĩnh viễn

Bình luận Du Miên; Nguyên Hương • 19:00, 19/05/20

Ngày 18/5, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã gửi một bức thư cho Tổng giám đốc Tổ chức Y tế Thế giới (WHO). Trong đó, ông cảnh báo rằng Hoa Kỳ sẽ ngừng tài trợ vĩnh viễn cho WHO nếu tổ chức này không cam kết "cải thiện đáng kể" trong 30 ngày tới, hơn nữa Hoa Kỳ sẽ xem xét lại tư cách thành viên của mình trong tổ chức này. Dưới đây là nguyên văn của bức thư:

Kính gửi: Tiến sĩ Tedros Adhanom Ghebreyesus

                Tổng Giám Đốc Tổ chức Y tế Thế giới WHO

                Geneva, Thụy Sĩ

Thưa ông Tedros,

Ngày 14/4/2020, tôi đã quyết định ngừng [khoản] tài trợ của Hoa Kỳ cho Tổ chức Y tế Thế giới WHO để tiến hành điều tra về những sai lầm của WHO trong vấn đề ứng phó với sự bùng phát dịch bệnh COVID-19. Cuộc điều tra này đã khẳng định rất nhiều mối quan ngại nghiêm trọng mà tôi đưa ra vào tháng Tư và cũng xác định được nhiều vấn đề khác chắc chắn liên đới tới WHO. Đặc biệt là vấn đề WHO hoàn toàn phụ thuộc vào nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Dưới đây là kết quả điều tra của chúng tôi:

  • WHO đã làm ngơ “một cách có hệ thống” trước những báo cáo đáng tin cậy về tình trạng lây lan của virus Corona từ đầu tháng 12/2019 và thậm chí [đối với] cả báo cáo trước đó của tạp chí Y khoa Lancet Medical. Mặc dù điều rõ ràng là tin tức của chính quyền Trung Quốc có rất nhiều mâu thuẫn, WHO không hề tiến hành điều tra, thậm chí đối với cả những tin tức từ chính quyền tỉnh Vũ Hán.
  • Trước ngày 30/12/2019, văn phòng của WHO tại Bắc Kinh đã biết rằng Vũ Hán đang tồn tại “một [mối] quan ngại lớn về sức khỏe cộng đồng”. Trong thời gian từ ngày 26/12/2019 đến ngày 30/12/2019, dựa trên dữ liệu của hồ sơ bệnh nhân được gửi đến hàng loạt các công ty nghiên cứu gen, truyền thông của Trung Quốc đã nêu rõ bằng chứng về sự xuất hiện của một chủng virus mới tại Vũ Hán. Hơn nữa, trong thời gian này, bác sĩ Zhang Jixian [Trương Kế Tiên] của Bệnh viện Đông Tây y Tỉnh Hồ Bắc đã thông báo cho các nhà chức trách Y tế về một chủng virus Corona mới đã gây ra một căn bệnh mới và đã lây nhiễm cho khoảng 180 bệnh nhân. 
  • Ngày 31/12, các nhà chức trách Đài Loan đã thông báo với WHO rằng có một chủng virus Corona mới có thể lây truyền từ người sang người. Tuy nhiên, WHO đã giữ im lặng và không hề thông báo những thông tin quan trọng này cho thế giới, có lẽ là vì lý do chính trị.
  • Theo Nguyên tắc Y tế Thế giới (IHR), trong vòng 24 giờ đồng hồ, các quốc gia phải có trách nhiệm thông báo về nguy cơ của tình trạng y tế khẩn cấp. Tuy nhiên, trước ngày 31/12, Trung Quốc đã không hề thông báo với WHO về tình trạng của một số ca nhiễm trùng phổi ở Vũ Hán không rõ nguyên nhân, mặc dù họ đã biết về những ca bệnh này từ nhiều ngày hoặc nhiều tuần trước.
  • Bác sĩ Zhang Yongzhen [Trương Vĩnh Chấn] từ Trung tâm Y tế Cộng đồng Thượng Hải cho biết, vào ngày 5/1/2020, ông đã tìm ra trình tự bộ gen của virus và đã báo cáo cho các nhà chức trách y tế. Tuy nhiên, 6 ngày trôi qua mà chính quyền này không hề công bố phát hiện của ông. Ngày 11/1/2020, [6 ngày sau đó], bác sĩ Zhang đã tự thông báo lên mạng phát hiện của mình. Ngay ngày hôm sau, chính quyền đã đóng cửa phòng thí nghiệm của ông với lý do là để “sửa chữa”. WHO cũng thừa nhận rằng việc bác sĩ Zhang đưa thông tin lên mạng “là một hành động rất minh bạch”. Thế nhưng, WHO lại hoàn toàn im lặng trước việc chính quyền đóng cửa phòng thí nghiệm của ông Zhang, và trước việc ông khẳng định rằng ông đã thông báo cho chính quyền về phát hiện của mình từ 6 ngày trước đó. 
  • WHO thường xuyên công bố thông tin không chính xác hoặc sai lệch:
    1. Ngày 14/1/2020, WHO lại một lần nữa xác nhận “thông tin lừa đảo” rằng virus không lây truyền từ người sang người, với tuyên bố: “Điều tra sơ bộ của các nhà chức trách Trung Quốc cho thấy không có bằng chứng rõ ràng về việc virus Corona chủng mới (2019-nCov) lây truyền từ người sang người ở Vũ Hán, Trung Quốc”. Tuyên bố này của WHO hoàn toàn trái ngược với những báo cáo đã bị kiểm duyệt trước đó ở Vũ Hán.
    2. Ngày 21/1/2020, ông đã bị ông Tập Cận Bình gây áp lực để không công bố tình trạng khẩn cấp đối với sự bùng phát của virus Corona. Ông đã chấp nhận điều này. Đến ngày hôm sau, ông thông báo với thế giới rằng tình hình virus Corona không phải là “Tình trạng Khẩn cấp về Sức khỏe Cộng đồng Toàn cầu”. Nhưng sau đó chỉ 1 tuần, vào ngày 30/1/2020, trước các bằng chứng quá rõ ràng, ông đã phải đưa ra tuyên bố ngược lại. 
    3. Ngày 28/1/2020, sau khi sang Bắc Kinh gặp chủ tịch Tập, đáng lẽ phải lên tiếng về việc chính quyền Trung Quốc “diệt khẩu” hoặc trừng phạt một số bác sĩ đã cảnh báo về dịch bệnh cho công chúng và cấm các viện nghiên cứu công bố thông tin về virus, ông lại khen ngợi chính phủ Trung Quốc “minh bạch” về tình hình dịch bệnh virus Corona cũng như tuyên bố rằng Trung Quốc đã đưa ra “chuẩn mực mới để kiểm soát sự bùng phát của virus” và “Trung Quốc đã kìm hãm dịch bệnh cho thế giới”. 
  • Thậm chí ngay cả sau khi [đưa ra] tuyên bố quá chậm trễ về “Tình trạng Khẩn cấp về Sức khỏe Toàn cầu” vào ngày 30/1/2020, ông cũng không hề thúc đẩy Trung Quốc kịp thời cho phép đoàn chuyên gia của WHO tới khảo sát thực tế. Điều này dẫn đến việc họ phải chờ đợi hai tuần cho đến ngày 16/2/2019 mới được vào Trung Quốc. Tuy nhiên, đoàn đã bị trì hoãn đến những ngày cuối của chuyến đi mới được phép tới Vũ Hán. Thật lạ lùng là WHO hoàn toàn không lên tiếng khi Trung Quốc từ chối cho phép hai bác sĩ của Hoa Kỳ [trong đoàn chuyên gia của WHO] được vào Vũ Hán.
  • Ông đã rất khen ngợi lệnh hạn chế [hoặc cấm] nghiêm ngặt đối với việc di chuyển trong nước của Trung Quốc, nhưng ông lại phản đối khi tôi ra lệnh cấm nhập cảnh đối với khách du lịch từ Trung Quốc. Tôi đã tiếp tục áp dụng chế tài này bất chấp ý kiến phản đối từ WHO. Chiêu trò chính trị này của ông đã đem đến nguy hiểm cho bao nhiêu quốc gia khi họ dựa vào thông tin của WHO để ứng phó với tình hình. Theo khuyến cáo của ông, lệnh hạn chế di chuyển đến Trung Quốc cũng như hạn chế nhập cảnh đối với khách du lịch từ Trung Quốc, những biện pháp mà có thể cứu được bao nhiêu sinh mệnh, đã bị trì hoãn. Ngày 3/2/2020. Ông còn nhấn mạnh rằng Trung Quốc đang nỗ lực bảo vệ thế giới khỏi sự tấn công của virus, rằng trong bối cảnh như thế này, việc hạn chế đi lại sẽ đem đến “tác hại nhiều hơn lợi ích”. Tuy nhiên, sau đó thế giới đã biết được rằng trước khi ban hành lệnh phong tỏa Vũ Hán, các nhà chức trách Trung Quốc đã cho phép hơn 5 triệu người rời khỏi thành phố này và rất nhiều người trong số họ đã đáp các chuyến bay quốc tế để du lịch khắp thế giới.
  • Vào ngày 03/2/2020, Trung Quốc đã liên tục thúc ép các nước khác phải gỡ bỏ hoặc cho dừng các lệnh giới hạn đi lại. “Chiến dịch gây sức ép” này càng được củng cố bởi tuyên bố không chính xác của ông vào ngày hôm đó, trong đó khẳng định sự lây lan của chủng virus này bên ngoài Trung Quốc đại lục còn “ít và chậm”, và rằng “khả năng [chủng virus này] có thể lan truyền ra bất kỳ đâu ngoài Trung Quốc vẫn rất thấp”. 
  • Vào ngày 03/3/2020, WHO đã trích dẫn số liệu từ giới chức Trung Quốc để “khỏa lấp” về nguy cơ cực kỳ nghiêm trọng của nguồn lây nhiễm từ bệnh nhân không triệu chứng. WHO nói với thế giới rằng “COVID-19 không truyền nhiễm nhanh bằng bệnh cúm” và khác với cảm cúm thông thường, chứng bệnh này không bị lây nhiễm từ nguồn bệnh là “những người nhiễm bệnh không triệu chứng”. WHO nói với thế giới rằng, các bằng chứng của Trung Quốc “cho thấy rằng chỉ có 1% [trong tổng số các ca bệnh] được báo cáo là những ca nhiễm không triệu chứng, và hầu hết các trường hợp này đều phát triển các triệu chứng trong 2 ngày tiếp theo”. Tuy nhiên, trích dẫn các nguồn dữ liệu từ Nhật Bản, Hàn Quốc và các nơi khác, rất nhiều chuyên gia đã bày tỏ nghi vấn cao độ trước những khẳng định này. Tới nay, [thế giới] đã có thể thấy rõ những lời quả quyết của Trung Quốc, được WHO lặp lại, là hoàn toàn thiếu chính xác. 
  • Đến thời điểm WHO chịu công bố chủng virus này là một đại dịch vào ngày 11/3/2020, căn bệnh này đã giết chết hơn 4.000 người và lây nhiễm tới hơn 100.000 người tại ít nhất 114 quốc gia trên thế giới. 
  • Vào ngày 11/4/2020, các Đại sứ quán của nhiều nước châu Phi đã gửi thư tới Bộ Ngoại giao Trung Quốc về vấn đề các công dân châu Phi bị phân biệt đối xử, do có liên quan tới tình hình đại dịch ở Quảng Châu và các thành phố khác tại Trung Quốc. Ông biết rõ là giới chức Trung Quốc đang thực hiện chiến dịch cưỡng chế phong tỏa, trục xuất và từ chối cung cấp dịch vụ đối với những người mang quốc tịch của các quốc gia này. Ông cũng không hề có bất kỳ bình luận nào về những hành động kỳ thị sắc tộc của Trung Quốc. Tuy nhiên, đối với lời phàn nàn có đầy đủ cơ sở của Đài Loan về việc ông đã không xử lý tốt đại dịch, ông lại gọi đó là phân biệt chủng tộc mà không có bất kỳ căn cứ nào. 
  • Xuyên suốt cuộc khủng hoảng này, WHO đã rất kiên trì một cách khó hiểu khi dành hết lời ca ngợi về sự “minh bạch” [đối với những hành vi đáng quan ngại] của Trung Quốc. Ông đã [thể hiện quan điểm] rất nhất quán trong những lần vinh danh này, dù cho Trung Quốc đã làm mọi thứ ngoại trừ minh bạch. Ví dụ, vào hồi đầu tháng 1/2020, Trung Quốc đã yêu cầu tiêu hủy các mẫu xét nghiệm virus, ngăn trở thế giới tiếp cận tới những thông tin trọng yếu. Thậm chí ngay lúc này, Trung Quốc vẫn tiếp tục phá bỏ các Quy định Y tế Quốc tế, bằng cách từ chối chia sẻ các dữ liệu, mẫu xét nghiệm virus và các trường hợp cách ly một cách chính xác và kịp thời, đồng thời che đậy các thông tin quan trọng về chủng virus này và nguồn gốc của nó. Và, cho đến hôm nay, Trung Quốc vẫn không cho phép thế giới tiếp cận các nhà khoa học và các cơ sở liên quan [tới đại dịch] của mình, trong khi lại ngang nhiên “tung tin đổ lỗi” trên diện rộng và kiểm duyệt chính các chuyên gia của mình. 
  • WHO đã thất bại trong việc công khai yêu cầu một cuộc điều tra độc lập đối với Trung Quốc để tìm hiểu về nguồn gốc của chủng virus này, mặc dù chính Ủy ban Khẩn cấp của tổ chức này gần đây đã đưa ra lời xác nhận sẽ thực hiện [cuộc điều tra độc lập]. Sự thất bại này của WHO đã thúc đẩy các quốc gia thành viên của tổ chức này áp dụng Giải pháp “Ứng phó COVID-19” trong Hội nghị năm nay của Hội đồng Y tế Thế giới (WHA), nhằm hưởng ứng lời kêu gọi của Hoa Kỳ và rất nhiều quốc gia khác, về việc thực hiện một cuộc đánh giá toàn diện, độc lập, không phụ thuộc đối với cách thức xử lý cuộc khủng hoảng của WHO. Giải pháp này đồng thời kêu gọi một cuộc điều tra về nguồn gốc của chủng virus, vốn là điều tất yếu giúp thế giới hiểu được cách thức tốt nhất để chống lại dịch bệnh. 

Có lẽ, điều tồi tệ nhất trong số những thất bại kể trên là việc chúng ta biết rõ WHO đã có thể làm tốt hơn thế rất nhiều. Chỉ vài năm trước đây, dưới dự lãnh đạo của một vị Tổng Giám đốc khác, Tổ chức Y tế Thế giới đã cho thế giới thấy họ có thể làm những gì. Vào năm 2003, trong công cuộc chống lại đại dịch Hội chứng Hô hấp Cấp tính nặng (SARS) tại Trung Quốc, Tổng Giám đốc lúc bấy giờ là bà Harlem Brundtland đã mạnh dạn tuyên bố khuyến nghị khẩn cấp đầu tiên của WHO trong vòng 55 năm về việc đi lại, khuyến cáo việc ngừng di chuyển qua lại tại khu vực tâm chấn của vụ dịch nằm ở phía nam Trung Quốc. Bà cũng không ngần ngại lên tiếng chỉ trích Trung Quốc đã đẩy sức khỏe của toàn thế giới vào hiểm cảnh, bằng việc cố ý che đậy sự bùng phát của dịch bệnh thông qua các phương thức quen thuộc của chính quyền này, như bắt giữ những “người tố cáo” và kiểm duyệt các phương tiện truyền thông. Rất nhiều sinh mạng đã có thể được cứu nếu ông cũng noi theo tấm gương của bà Brundtland. 

Có thể thấy rõ ràng những quyết định sai lầm của ông và WHO trong công tác ứng phó với đại dịch đã khiến thế giới phải trả giá quá đắt. Hướng đi duy nhất lúc này dành cho WHO là phải chứng minh rằng tổ chức này có thể tách biệt độc lập khỏi Trung Quốc. Chính quyền của tôi đã bắt đầu các cuộc thảo luận với ông về việc tái cơ cấu tổ chức này. Nhưng cần phải nhanh chóng hành động. Chúng ta không thể tốn thêm thời gian nữa. Đó là lý do vì sao đây là nhiệm vụ của tôi, với tư cách là Tổng thống của Hợp Chủng quốc Hoa Kỳ, thông báo tới ông rằng, nếu Tổ chức Y tế Thế giới không cam kết sẽ có những cải thiện đáng kể trong vòng 30 ngày tới, tôi sẽ thực hiện việc đóng băng vĩnh viễn đối với các khoản tài trợ của Hợp Chủng quốc Hoa Kỳ dành cho WHO và cân nhắc về tư cách thành viên của quốc gia chúng tôi trong tổ chức này. Tôi không thể để những đồng tiền đóng thuế của người dân Hoa Kỳ tiếp tục là nguồn hỗ trợ tài chính cho một tổ chức mà, trong tình hình hiện tại, rõ ràng không hề phục vụ cho lợi ích của người dân Hoa Kỳ. 

Trân trọng, 

Donald Trump