Hạ viện Mỹ thông qua dự luật Nhân quyền và Dân chủ Hồng Kông, chuẩn bị thành luật

Bình luận Minh Dũng • 11:18, 21/11/19

Hạ viện Hoa Kỳ vào ngày 20 tháng 11 đã thông qua hai dự luật liên quan đến vấn đề dân chủ ở Hồng Kông. Dự luật đã gửi đến Nhà Trắng để Tổng thống ký hoặc phủ quyết.

Hạ viện đã bỏ phiếu 417 phiếu thuận, 1 phiếu chống cho Dự luật Nhân quyền và Dân chủ Hồng Kông mà Thượng viện đã thông qua một ngày trước đó. Hạ viện đã qua một phiên bản khác của dự luật này vào đầu tháng 10/2019.

Dự luật yêu cầu Bộ trưởng Ngoại giao Hoa Kỳ có đánh giá hàng năm về mức độ quyền tự trị của Hồng Kông đối với sự can thiệp từ Trung Quốc đại lục, để lấy căn cứ cho việc ban các đặc quyền thương mại đặc biệt hiện dành cho Hồng Kông.

Dự luật này cũng sẽ mở đường cho việc quy trách nhiệm với các quan chức nước ngoài về vi phạm nhân quyền ở Hồng Kông. Hình phạt bao gồm cấm họ vào nước Mỹ và đóng băng tài sản ở Hoa Kỳ.

Dân biểu Chris Smith, người đồng tài trợ chính cho dự luật cho biết: “Chúng tôi luôn tin rằng mọi người dân Trung Quốc xứng đáng được đối xử tốt hơn là sự tàn bạo mà nhiều người đang phải gánh chịu và sự vi phạm có hệ thống về quyền con người đã được công nhận trên toàn cầu. Những kẻ độc tài ở Trung Quốc không công nhận những điều đó và thắt chặt kiểm soát”.

Cảnh sát Hồng Kông điều động xe súng nước điên cuồng phun xả cột nước lớn vào phía những người biểu tình trong trường Đại học Bách Khoa (Photo by Anthony Kwan/Getty Images)

Hạ viện cũng thông qua Dự luật thứ hai, Dự luật Bảo vệ Hồng Kông, với 417 phiếu thuận, 0 phiếu chống. Dự luật yêu cầu Hoa Kỳ cấm xuất khẩu vũ khí kiểm soát đám đông cho lực lượng cảnh sát Hồng Kông. Dự luật này cũng đã được Thượng viện thông qua với 100% phiếu thuận vào hôm thứ Ba.

Trước đó, sáu cơ quan chế độ Trung Quốc vào ngày 20 tháng 11 đã lên án việc Thượng viện Hoa Kỳ thông qua Đạo luật Nhân quyền Hồng Kông.

Thứ trưởng ngoại giao Trung Quốc đã triệu tập một đặc phái viên Hoa Kỳ để lên tiếng “phản đối mạnh mẽ” . Người phát ngôn của Bộ Ngoại giao Trung Quốc nói rằng việc thông qua dự luật là một hành động can thiệp của nước ngoài vào công việc nội bộ của Trung Quốc, đồng thời cảnh báo về các biện pháp trả đũa mạnh mẽ.

Đây là lần thứ hai Trung Quốc triệu tập một nhà ngoại giao Mỹ kể từ khi các cuộc biểu tình chống chính phủ ở Hồng Kông bắt đầu cách đây năm tháng, theo BBC.

Việc cả Hạ viện và Thượng viện thông qua hai dự luật về Nhân quyền và Dân chủ Hồng Kông với số phiếu gần như 100% chắc chắn sẽ khiến dự luật này trở thành luật.

Do hiện nay Tổng thống Trump đang chuẩn bị cho việc ký kết thỏa thuận thương mại giai đoạn một với Trung Quốc, việc thông qua dự luật nhân quyền Hồng Kông sẽ khiến ông Trump lâm vào tình thế khó xử, theo cách nhà phân tích.

Theo tin từ Reuters, Tổng thống Trump dự định sẽ ký dự luật này.

Trong trường hợp Tổng thống Trump phủ quyết dự luật trên thì với ⅔ số phiếu thuận từ Hạ viện và Thượng viện, quyền phủ quyết của Tổng thống sẽ bị vô hiệu hóa và dự luật trở thành luật. 

Tổng thống còn có thể có quyền “phủ quyết lấy lệ”, tức là sau khi được Quốc hội trình lên và Tổng thống không hành động gì, không phủ quyết cũng không ký, thì sau 10 ngày dự luật sẽ trở thành luật.  

Minh Dũng