Đại dịch virus Vũ Hán lẽ ra có thể được ngăn chặn nếu Trung Quốc và WHO hành động khác đi

Bình luận Thùy Minh • 17:45, 23/09/20

Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) và Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) là “tội đồ” cho sự lây lan của virus Vũ Hán và đại dịch toàn cầu đã có thể được ngăn chặn nếu họ hành động khác đi, theo điều tra của các nhà lập pháp đảng Cộng hòa Mỹ.

ĐCSTQ đã nỗ lực che đậy thông tin xung quanh sự lây lan của virus Vũ Hán, hay còn gọi là virus corona mới, và WHO đã cho phép việc che đậy này diễn ra bằng cách ca ngợi ĐCSTQ và “nhại theo” các nhận định của họ, theo một báo cáo công bố ngày 21/9/2020 của thành viên Đảng Cộng hòa thuộc Ủy ban Đối ngoại Hạ viện Hoa Kỳ. 

“Không còn nghi ngờ gì về việc ĐCSTQ đã chủ động tham gia vào màn che đậy có tính toán để làm xáo trộn dữ liệu, che giấu thông tin y tế cộng đồng có liên quan và đàn áp các bác sĩ và nhà báo những người cố gắng cảnh báo thế giới”, bản báo cáo dài 90 trang nêu rõ.

“Nghiên cứu cho thấy ĐCSTQ có thể khiến số ca nhiễm virus giảm tới 95% so với số thực tế nếu họ thực hiện nghĩa vụ của mình theo quy định của luật pháp quốc tế và ứng phó với sự bùng phát của virus một cách phù hợp với các thông lệ tốt nhất”, báo cáo tiếp tục trích dẫn một nghiên cứu trên Medrxiv, một trang web trực tuyến liên kết với Đại học Yale nơi chia sẻ các bản thảo y khoa không có bình duyệt trước khi xuất bản “Đại dịch hiện nay lẽ ra hẳn đã có thể được ngăn chặn”. 

Ông Michael McCaul, người đứng đầu Ủy ban Cộng hòa, cho biết trong một tuyên bố, "Rõ ràng là nếu ĐCSTQ minh bạch và người đứng đầu của WHO quan tâm đến sức khỏe toàn cầu hơn là tập trung thỏa hiệp với ĐCSTQ, thì có lẽ hẳn đã cứu được nhiều người hơn và giảm thiểu được sự tàn phá kinh tế trên diện rộng". 

Hạ nghị sĩ Michael McCaul (R-Texas) tại tòa nhà Quốc hội Hoa Kỳ ở Washington, ngày 15/10/2019
Hạ nghị sĩ Michael McCaul (R-Texas) tại tòa nhà Quốc hội Hoa Kỳ ở Washington, ngày 15/10/2019 (Tasos Katopodis/Getty Images)

“Tiết lộ sự thật chỉ là bước đầu tiên; chúng ta phải yêu cầu cả ĐCSTQ và Tổng Giám đốc WHO, ông Tedros phải chịu trách nhiệm về những đau khổ mà họ đã khiến thế giới phải chịu đựng”, ông nói thêm.

Báo cáo đưa ra bốn khuyến nghị, bao gồm việc kêu gọi sự thay đổi thành viên ban lãnh đạo của WHO, tái thừa nhận Đài Loan là quan sát viên của WHO cùng với các cải cách cụ thể đối với Điều lệ Y tế quốc tế (IHR).

Báo cáo cũng kêu gọi Hoa Kỳ cùng với Đài Loan và các quốc gia có cùng quan điểm là thành viên của WHO tiến hành một cuộc điều tra quốc tế nghiên cứu và đánh giá việc ĐCSTQ đã che đậy thực trạng của virus Vũ Hán và việc WHO không thực hiện các nghĩa vụ của mình theo IHR như thế nào.

Sự che đậy của ĐCSTQ

Báo cáo nói rằng ĐCSTQ đã có đầy đủ thông tin về dịch bệnh trước ngày 27/12/2019, để “thực hiện nghĩa vụ pháp lý” là thông báo cho WHO về việc bùng phát của virus ở Vũ Hán có thể chuyển sang tình trạng khẩn cấp sức khỏe cộng đồng quốc tế (PHEIC), nhưng ĐCSTQ đã không làm như vậy, và điều này là vi phạm luật pháp quốc tế.

Nếu ĐCSTQ tuân thủ các quy định về y tế quốc tế và đảm bảo được tính minh bạch trong việc cung cấp thông tin, khoảng 2/3 ca nhiễm ở Trung Quốc có thể được ngăn chặn trước thời điểm cuối tháng 2 và có thể giúp phần còn lại của thế giới phản ứng tốt hơn với dịch bệnh bùng phát, báo cáo cho biết.

Ảnh khẩu trang y tế (Mika Baumeister/Unsplash)
Ảnh khẩu trang y tế (Mika Baumeister/Unsplash)

Thay vào đó, có “nhiều ví dụ đáng lo ngại về việc ĐCSTQ sách nhiễu và bắt bớ các bác sĩ Trung Quốc, những người cố gắng cảnh báo những người khác về tình hình thực tế của đợt bùng phát,” báo cáo nhấn mạnh.

ĐCSTQ cũng quốc hữu hóa quyền kiểm soát chuỗi cung ứng y tế của mình và chỉ đạo rằng tất cả các khâu sản xuất và phân phối vật tư y tế - bao gồm cả dây chuyền sản xuất của các quốc gia khác ở Trung Quốc - phải được sử dụng trong nước để tích trữ các thiết bị bảo vệ cá nhân (PPE) ở Trung Quốc, báo cáo cho biết.

“Điều này cho phép [ĐCSTQ] tăng sản lượng khẩu trang từ 20 triệu lên hơn 100 triệu mỗi ngày, gây thiệt hại cho các công ty nước ngoài khi xuất khẩu sản phẩm của họ — một số nhà sản xuất cho biết Trung Quốc không cho phép họ xuất khẩu các sản phẩm PPE được sản xuất tại chính các cơ sở của họ”, báo cáo nêu rõ.

“Rất có thể việc Trung Quốc quốc hữu hóa năng lực sản xuất của các công ty nước ngoài, bao gồm 3M và General Motors, đã ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng mua PPE của Hoa Kỳ và các quốc gia khác trên thị trường toàn cầu”, báo cáo cho biết.

Các tác giả của báo cáo cũng nhấn mạnh rằng ĐCSTQ tiếp tục từ chối chia sẻ các mẫu từ phòng thí nghiệm của Viện Virus học Vũ Hán, vốn là bằng chứng có thể giúp cho việc điều tra xem Viện nghiên cứu này có liên quan gì đến nguồn gốc của đại dịch hay không.

Phòng thí nghiệm P4 (L) trong khuôn viên Viện Virus học Vũ Hán ở Vũ Hán thuộc tỉnh Hồ Bắc, miền Trung Trung Quốc vào ngày 27/5/2020. (Hector Retamal/AFP via Getty Images)
Phòng thí nghiệm P4 (L) trong khuôn viên Viện Virus học Vũ Hán ở Vũ Hán thuộc tỉnh Hồ Bắc, miền Trung Trung Quốc vào ngày 27/5/2020. (Hector Retamal/AFP via Getty Images)

Xử lý sai lầm của WHO

Các nhà lập pháp của Đảng Cộng hòa tuyên bố rằng cơ quan Liên Hiệp Quốc WHO “đã đồng lõa trong việc truyền bá và coi nhẹ tuyên truyền và thông tin sai lệch của ĐCSTQ”.

“Tổng giám đốc WHO, ông Tedros đã phản ứng trước sự che đậy của ĐCSTQ bằng cách ca ngợi sự minh bạch của ĐCSTQ, mặc dù các tài liệu nội bộ cho thấy sự thất vọng của WHO trước việc ĐCSTQ không chia sẻ dữ liệu và thông tin quan trọng về virus”, báo cáo nêu rõ. “WHO đã nhiều lần “nhại lại” các luận điểm của ĐCSTQ trong khi phớt lờ thông tin mâu thuẫn từ các nguồn có uy tín”.

WHO cũng đã thất bại trong việc điều tra các nghi vấn và cảnh báo từ Đài Loan và Hồng Kông về khả năng lây truyền từ người sang người của virus Vũ Hán trong những ngày đầu tiên, báo cáo cho biết. 

Đài Loan cho biết họ đã viết thư cho WHO và Trung Quốc ngay từ ngày 31/12/2019 để yêu cầu cung cấp thông tin về đợt bùng phát ở Vũ Hán, bao gồm cả khả năng lây truyền từ người sang người. Sau đó vào ngày 4/1, Tiến sĩ Ho Pak-leung thuộc Trung tâm Nhiễm trùng của Đại học Hồng Kông (UHK) — một thành viên của Trung tâm Hợp tác của WHO về Dịch tễ học và Kiểm soát Bệnh Truyền nhiễm — cảnh báo rằng khả năng lây truyền từ người sang người chắc chắn đang xảy ra.

Theo Điều 9 của IHR, WHO “có nhiệm vụ điều tra các báo cáo và cảnh báo không chính thức như của Tiến sĩ Ho”, báo cáo nêu rõ. “Nếu WHO làm như vậy, thế giới hẳn sẽ được cảnh báo về khả năng cao lây truyền từ người sang người 16 ngày trước khi ĐCSTQ xác nhận những gì bác sĩ Ho đã biết”. 

Báo cáo cho biết Tổng Giám đốc WHO Tedros đã có đủ thông tin để tuyên bố tình trạng khẩn cấp về sức khỏe cộng đồng (PHEIC) trước ngày 23/1 nhưng đã không làm như vậy, điều này vi phạm các quy định của WHO. Báo cáo cũng nói rằng quyết định "có vẻ như mang tính chính trị, không phải khoa học".

“Chủ tịch Ủy ban Khẩn cấp giải thích việc không có khuyến nghị hỗ trợ tuyên bố PHEIC một phần là do nhận thức tiêu cực về tuyên bố của Trung Quốc trong việc đối phó với đợt bùng phát,” báo cáo nêu. “Rõ ràng đây là ám chỉ đến ĐCSTQ, không phải bác sĩ hay bệnh nhân ở Vũ Hán.”

WHO cũng “thường xuyên tụt hậu” so với cộng đồng khoa học trong việc đưa ra hướng dẫn kỹ thuật về cách ứng phó với đại dịch.

Các tác giả nhấn mạnh: “Ngoài việc không khuyến cáo sử dụng khẩu trang rộng rãi trong vòng hơn 130 ngày, hướng dẫn của họ về việc lây truyền qua khí dung còn bị chỉ trích rộng rãi bởi các chuyên gia y tế”.

Thùy Minh

Theo Epoch Times Tiếng Anh

Thế giới