Chế độ ăn Okinawa: Tự nhiên và trường thọ

Bình luận Minh Sang • 22:00, 20/07/20

“Thức ăn là thuốc, thuốc là thức ăn”, thực dưỡng chính là chìa khóa giúp người Okinawa sống lâu, sống thọ nhất trên thế giới...

Okinawa là hòn đảo lớn nhất thuộc quần đảo Ryukyu của Nhật Bản, là một trong năm vùng thuộc Blue zone - vùng xanh - nơi ở của những người sống thọ và hạnh phúc nhất trên thế giới. 

Riêng tại vùng Okinawa, người dân có tuổi thọ trung bình cao nhất thế giới (90 đối với nữ và 84 đối với nam). Các chuyên gia sức khỏe tin rằng chế độ ăn là yếu tố quan trọng nhất giúp người dân Okinawa sống trường thọ.

Chế độ ăn Okinawa là gì?

Theo nghĩa thuần túy nhất, chế độ ăn Okinawa là kiểu ăn uống truyền thống của người dân sống trên đảo Okinawa, Nhật Bản. Chế độ ăn uống và lối sống độc đáo đã giúp cư dân nơi đây lọt vào top 5 những vùng có tuổi thọ cao nhất thế giới.

Người Okinawa rất coi trọng thực dưỡng, một trong những nguyên tắc cổ xưa từ nền y học cổ truyền Trung Hoa. Họ xem “thức ăn là thuốc, thuốc là thức ăn”. Do đó, chế độ ăn Okinawa còn bao gồm các loại thảo mộc và gia vị có lợi cho sức khỏe và nguyên tắc thực hành ăn uống chánh niệm.

Đặc trưng của chế độ ăn Okinawa là ít calo, chất béo và có nhiều carbs (Carbohydrate). Họ ăn nhiều rau, các sản phẩm đậu nành, một ít mì, gạo, thịt lợn và cá.

Thực phẩm người Okinawa hay sử dụng

Chế độ ăn Okinawa sử dụng phong phú các loại thực phẩm thiết yếu, giàu chất dinh dưỡng, và chất chống oxy hóa.

Các chất dinh dưỡng thiết yếu rất quan trọng đối với chức năng của cơ thể. Trong khi các chất chống oxy hóa bảo vệ cơ thể chống lại gây tổn thương cho tế bào.

Không giống như những vùng khác của Nhật Bản, người dân Okinawa ăn rất ít gạo. Thay vào đó, nguồn calo chính của họ là khoai lang, tiếp theo là ngũ cốc nguyên hạt, các loại đậu và rau củ giàu chất xơ.

Các loại thực phẩm chính trong chế độ ăn Okinawa là:

    • Rau quả (58 - 60%): khoai lang, rong biển, tảo bẹ, măng, củ cải, mướp đắng, bắp cải, cà rốt, đậu bắp, bí ngô, và đu đủ xanh.
    • Các loại ngũ cốc (33%): kê, lúa mì, gạo và mì
    • Thực phẩm từ đậu nành (5%): đậu phụ, miso, natto và edamame
    • Thịt và hải sản (1 - 2%): chủ yếu là cá trắng, hải sản, đôi khi thịt lợn.
    • Khác (1%) : rượu, trà, gia vị và dashi (nước dùng)
    • Đặc biệt, họ sử dụng nhiều trà hoa nhài và các loại gia vị giàu chất chống oxy hóa như nghệ. 

Thực phẩm người Okinawa ít sử dụng

Người Okinawa là những cư dân vùng đảo nằm giữa biển, nên họ hạn chế nhiều thực phẩm nguồn gốc động vật và thực phẩm chế biến như:  

    • Thịt: thịt bò, thịt gia cầm và các sản phẩm chế biến như thịt xông khói, giăm bông, xúc xích, và các loại thịt khác.
    • Sản phẩm động vật: trứng và sữa, sản phẩm từ sữa như phô mai, bơ và sữa chua.
    • Thực phẩm chế biến: đường tinh chế, các loại hạt, ngũ cốc, đồ ăn nhẹ và thực phẩm chiên dầu.
    • Các loại đậu: hầu hết các loại đậu, trừ đậu nành
    • Các loại thực phẩm khác: hầu hết trái cây kể cả các loại hạt 

Lợi ích sức khỏe của chế độ ăn Okinawa

Chế độ ăn Okinawa có một số lợi ích sức khỏe nhờ chứa hàm lượng chất chống oxy hóa cao và giàu chất dinh dưỡng.

Kéo dài tuổi thọ

Lợi ích đáng chú ý nhất của chế độ ăn Okinawa là giúp sống lâu, thậm chí có thể là trên một trăm tuổi. Okinawa là nơi có nhiều người sống trăm tuổi nhất thế giới, đặc biệt là phụ nữ.

Quá nhiều gốc tự do sẽ làm tổn thương tế bào, và đẩy nhanh quá trình lão hóa. Chế độ ăn Okinawa bao gồm chủ yếu là các loại thực phẩm có nguồn gốc thực vật cung cấp khả năng chống oxy hóa và chống viêm mạnh, giúp cơ thể chống lại các gốc tự do và kéo dài tuổi thọ.

Giảm nguy cơ mắc các bệnh mãn tính

Người dân Okinawa không chỉ sống lâu mà còn ít mắc các bệnh mãn tính như bệnh tim, ung thư và tiểu đường. 

Chế độ ăn uống giàu chất dinh dưỡng thiết yếu, chất xơ và các hợp chất chống viêm trong khi ít calo, đường tinh luyện và chất béo bão hòa đóng vai trò quan trọng.

Trong chế độ ăn Okinawa, calo hầu hết đến từ khoai lang. Thậm chí, một số chuyên gia còn cho rằng, khoai lang là một trong những thực phẩm lành mạnh nhất mà chúng ta có thể ăn.

Khoai lang cung cấp một lượng lớn chất xơ và có chỉ số đường huyết thấp (GI), nghĩa là chúng không góp phần làm tăng lượng đường trong máu. Khoai lang cũng cung cấp các chất dinh dưỡng thiết yếu khác như canxi, kali, magie và một số vitamin như vitamin A và vitamin C.

Hơn nữa, chế độ ăn Okinawa rất giàu carotenoids. Những chất có khả năng chống oxy hóa, chống viêm, đồng thời đóng vai trò quan trọng trong ngăn ngừa bệnh timtiểu đường tuýp 2

Đặc biệt, người Okinawa rất thích dùng đậu nành và thức ăn chế biến từ đậu nành trong chế độ ăn của mình. Các nhà khoa học đã chứng minh, các sản phẩm này có thể làm giảm nguy cơ mắc các bệnh mãn tính và một số loại ung thư, bao gồm cả ung thư vú.

Thực dưỡng không chỉ giúp người Okinawa sống trường thọ mà còn đem đến nhiều lợi ích sức khỏe. Chế độ Okinawa cũng rất đáng để chúng ta thử trong mùa hậu COVID-19, khi kinh tế của mỗi gia đình khá eo hẹp.

Minh Sang
- Theo Healthline.

Sức khoẻ


BÀI CHỌN LỌC