4 hung thủ gây ra những bệnh không xuất hiện trong quá khứ - Đừng bỏ qua Dầu thực vật có thể gây mù lòa

Bình luận Minh Nhật • 21:00, 14/01/21

Càng ngày các căn bệnh mãn tính đang xuất hiện càng ngày càng nhiều, tuy nhiên đã bao giờ bạn đã tự hỏi rằng: tại sao bệnh mãn tính lại xuất hiện, tổ tiên của chúng ta có gặp phải những phiền phức này không?

Những căn bệnh trước đây ‘không tồn tại’

Theo bác sĩ nhãn khoa Knobbe, bệnh thoái hóa và chuyển hóa mãn tính “rõ ràng không tồn tại cách đây 125 năm”. Tuyên bố nãy đã được công bố vào năm 2012 trên Tạp chí Y học New England, dựa trên nghiên cứu của Tiến sĩ David Jones và cộng sự. Nghiên cứu đã xem xét lịch sử bệnh tật trong 200 năm qua, so sánh 10 nguyên nhân tử vong hàng đầu ở Hoa Kỳ từ năm 1900 cho đến năm 2010.

Năm 1900, có 4 nguyên nhân gây tử vong hàng đầu: viêm phổi/cúm, lao, nhiễm trùng đường tiêu hóa, và bệnh van tim do viêm nhiễm. Trở về thế kỷ 21, bác sĩ Knobbe cho biết:

“Ngày nay, bệnh tim, ung thư, đột quỵ, tắc nghẽn phổi, bệnh Alzheimer, tiểu đường tuýp 2, bệnh thận, tất cả đều là bệnh mãn tính và chúng chiếm 7 trong số 10 nguyên nhân gây tử vong hàng đầu”.

Khi xem xét dữ liệu, Knobbe nhận thấy rằng, bệnh tiểu đường rất hiếm gặp trong thế kỷ 19, nhưng nó đã tăng gấp 25 lần trong khoảng thời gian 80 năm. Dữ liệu cũng cho thấy tỷ lệ béo phì trong thế kỷ 19 là 1,2%. Đến năm 1960, nó đã tăng lên gấp 11 lần (13%) và vẫn tiếp tục tăng lên đều đặn cho đến hôm nay. Nếu xu hướng hiện tại vẫn duy trì, thì đến năm 2030, số người trưởng thành ở Mỹ bị béo phì sẽ chiếm khoảng 50%.

Sự thay đổi mô hình bệnh tật này là hệ quả kéo dài của một sự thay đổi khác: sự ra đời của dầu thực vật không bão hòa đa trong chế độ ăn uống của người Mỹ.

Dầu thực vật đã dần xuất hiện trong chế độ ăn uống của chúng ta như thế nào? (Minh họa/Pixabay)

4 hung thủ ẩn mình

Trong thực phẩm chế biến sẵn, có 4 thành phần góp phần gây ra các bệnh mãn tính là: đường, dầu hạt được chế biến công nghiệp, bột tinh chế và chất béo chuyển hóa. 

    • Đường đã được sử dụng hàng trăm năm, nhưng từ năm 1822 đến năm 1999, lượng đường trong thực phẩm đã tăng gấp 17 lần. 
    • Dầu hạt bông cotton, loại dầu thực vật không bão hòa đa đa đầu tiên trên thế giới, đã được giới thiệu tại Hoa Kỳ vào năm 1866. 
    • Năm 1880 ở Minneapolis, máy nghiền con lăn được phát minh và bột mì trắng tinh chế, là một loại thực phẩm thiếu chất dinh dưỡng đã được tạo ra. 
    • Cuối cùng, vào năm 1911, Crisco được giới thiệu. Đây là chất béo chuyển hóa, chúng là dầu thực vật được hydro hóa và hydro hóa một phần.

Đến năm 2009, Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ đã báo cáo rằng bốn loại thực phẩm này chiếm tới 63% chế độ ăn uống của người Mỹ — 63%. Đó là một công thức thảm họa”.

Khi mức tiêu thụ thực phẩm chế biến sẵn tăng lên, khả năng mắc các bệnh mãn tính cũng tăng theo. Tính đến năm 2020, 196 triệu người trên thế giới bị AMD. 

“Đến năm 2009, Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ báo cáo rằng bốn loại thực phẩm này chiếm 63% chế độ ăn uống của người Mỹ - thật là một thảm họa. Nếu bạn xem xét tất cả dữ liệu của chúng tôi, mối quan hệ giữa thực phẩm và bệnh thoái hóa điểm vàng là gần như chắc chắn có tồn tại.” - theo  Knobbe.

Ngoài ra còn có một mối quan hệ về liều lượng, có nghĩa là càng ăn nhiều các loại thực phẩm này, thì các loại bệnh càng dễ được tìm thấy. Knobbe cũng trích dẫn công trình của nha sĩ Weston A. Price, tác giả của cuốn sách kinh điển Dinh dưỡng và thoái hóa thể chất. Là một trong những nhà tiên phong về dinh dưỡng của thời đại, nghiên cứu của nha sĩ Price cho thấy đường tinh luyện và bột mì trắng là những tác nhân chính gây sâu răng.

Đường tinh luyện tuy cũng ngọt ngào như đường thật, nhưng nó ẩn chứa nhiều nguy hiểm tinh vi cho sức khỏe của chúng ta... (Pixabay)

Thoái hóa điểm vàng liên quan đến chế độ ăn uống

Điểm vàng là một bộ phận nằm sâu ở vùng trung tâm võng mạc. Đây là vùng nhạy cảm nhất của võng mạc, nơi tập trung hàng triệu tế bào cảm quan, đóng vai trò quan trọng trong thu nhận hình ảnh, giúp nhận biết màu sắc, độ sắc nét của hình ảnh. 

Thoái hóa điểm vàng là sự thoái hóa các tế bào điểm vàng, làm mắt mất khả năng nhìn chi tiết ở vùng trung tâm thị giác, làm thị giác giảm. Kết quả là hình ảnh nhìn thấy bị mờ, méo mó, biến dạng. Thoái hóa điểm vàng là nguyên nhân gây mất thị lực hàng đầu trên thế giới, chiếm khoảng 50% tất cả các trường hợp khiếm thị.

Bác sĩ Knobbe tin rằng căn bệnh thoái hóa điểm vàng do “liên quan đến tuổi tác” nên được gọi là thoái hóa điểm vàng “liên quan đến chế độ ăn uống”. So sánh với các “chất độc sinh học”, thì các loại dầu hạt được chế biến công nghiệp không chỉ thiếu chất dinh dưỡng mà còn dễ gây oxy hóa và gây viêm.

Để sản xuất dầu thực vật, trước tiên các loại hạt phải được nghiền nát, đun nóng và ép lấy dầu. Chúng trải qua khoảng bốn hoặc năm quá trình nhiệt… sau đó là một loạt quá trình hóa học để được kiềm hóa, tẩy trắng và khử mùi trước khi đưa được đóng chai. Chúng bị oxy hóa bất thường. Aldehyde trong những thứ này là những tác nhân cực kỳ độc hại, nó thực sự là chất độc.” - TS Price nhấn mạnh.

Để sản xuất dầu thực vật, trước tiên các loại hạt phải được nghiền nát, đun nóng và ép lấy dầu. Chúng trải qua khoảng bốn hoặc năm quá trình nhiệt… sau đó là một loạt quá trình hóa học để được kiềm hóa, tẩy trắng và khử mùi trước khi đưa được đóng chai. Chúng bị oxy hóa bất thường. Aldehyde trong những thứ này là những tác nhân cực kỳ độc hại, nó thực sự là chất độc.” - ông khẳng định.

Dầu được ép từ hạt phải trải qua 4, 5 quá trình nhiệt, khiến chúng mất đi tác dụng ban đầu... (Pixabay)

Những loại dầu này thay thế mỡ động vật đã được sử dụng trước đó. Knobbe trích dẫn công trình của nhà tiên phong về dinh dưỡng Elmer V. McCollum, người vào đầu thế kỷ 20 đã thí nghiệm cho chuột ăn chế độ ăn có thêm 5% dầu hạt bông hoặc 1,5% mỡ bơ lấy từ gia súc chăn thả trên đồng cỏ. McCollum đã quan sát được sự khác biệt rõ rệt giữa các con chuột: 

    • Nhóm ăn dầu hạt bông còi cọc, dễ bị bệnh tật và tuổi thọ ngắn hơn
    • Nhóm ăn mỡ bo phát triển với kích thước và tuổi thọ cao gấp đôi

Knobbe cho biết những loại vitamin A, D và K2 trong mỡ bơ là một yếu tố có khả năng dẫn đến sự khác biệt, và chúng rất cần thiết để duy trì sức khỏe cũng như ngăn ngừa bệnh thoái hóa. Ông trích dẫn dữ liệu từ các nhóm dân bản địa trên toàn cầu, bao gồm bộ tộc Maasai ở Đông Phi, cư dân Papua New Guinea và Tokelau ở Nam Thái Bình Dương, những người có chế độ ăn uống rất khác nhau nhưng lại có một điểm giống nhau chính: 

Nói chung… họ không có đường tinh luyện, không có bột tinh chế, không có thực phẩm chế biến sẵn, không có dầu thực vật.

Họ cũng ít hoặc không bị thoái hóa điểm vàng.

(Còn tiếp)



BÀI CHỌN LỌC