Nasdaq sẽ thắt chặt các quy định đối với việc niêm yết và IPO của các công ty Trung Quốc

Bình luận Đức Duy • 14:00, 20/05/20

Sau khi có thông tin về việc chính quyền Mỹ đang xem xét giáng một đòn 1,2 nghìn tỷ USD vào các doanh nghiệp niêm yết của Trung Quốc, sàn giao dịch chứng khoán Nasdaq của Mỹ đã kịp thời có động thái sẵn sàng thắt chặt các tiêu chuẩn niêm yết đối với các doanh nghiệp Trung Quốc huy động vốn trên sàn này. Thương chiến đã bắt đầu lan sang thị trường tài chính, nơi mà Trung Quốc vốn yếu thế hơn so với Mỹ...

Reuters trích dẫn một nguồn đáng tin cậy cho biết sàn giao dịch chứng khoán Nasdaq đã sẵn sàng công bố các hạn chế mới đối với việc phát hành chứng khoán ra công chúng lần đầu (IPO), theo đó các công ty Trung Quốc sẽ gặp nhiều khó khăn trong việc IPO tại sàn giao dịch chứng khoán (GDCK) này.

Mặc dù trong quy định mới không đề cập trực tiếp đến các công ty Trung Quốc, thay đổi này được đưa ra nhằm giải quyết những bất cập cho thấy các đợt IPO của công ty Trung Quốc không đạt chuẩn minh bạch về kế toán và có những quan hệ mờ ám với giới quyền lực, nguồn tin của Reuters cho biết. 

Trong giai đoạn căng thẳng leo thang giữa Mỹ và Trung Quốc về thương mại, công nghệ, và dịch viêm phổi Vũ Hán (Covid-19), những thắt chặt của Nasdaq đối với IPO Trung Quốc là một trong những động thái đáng chú ý trong quan hệ tài chính giữa hai nền kinh tế khổng lồ.

Năm ngoái Nasdaq đã áp dụng một số quy định thắt chặt  đối với hoạt động niêm yết chứng khoán, mục đích là nhắm vào IPO các công ty nhỏ của Trung Quốc. Cổ phiếu của họ thường giao dịch với thanh khoản thấp do đa số cổ phiếu được nắm giữ bởi một số nhỏ cổ đông. Thanh khoản thấp làm các cổ phiếu này thiếu hấp dẫn với nhiều nhà đầu tư tổ chức lớn, là đối tượng khách hàng đầu tư chính của Nasdaq.

Quy định khắt khe mới này đối với các tiêu chuẩn niêm yết cho thấy cơ quan điều hành sàn GDCK này lo ngại về các công ty Trung Quốc tìm kiếm nguồn tài chính thông qua IPO tại Mỹ. 

Chuỗi cà phê Luckin Coffee của Trung Quốc (IPO tại Mỹ lần đầu năm 2019) là một ví dụ. Công ty này đưa tuyên bố vào ngày 19/5 rằng Nasdaq đã thông báo rằng họ có kế hoạch hủy niêm yết của Luckin khỏi sàn giao dịch chứng khoán Mỹ, một tháng sau khi chuỗi cà phê Trung Quốc tiết lộ rằng một số nhân viên của họ đã bịa đặt các tài khoản bán hàng.

Trong thông báo hủy niêm yết của mình, Nasdaq tuyên bố rằng các giao dịch bịa đặt và việc Luckin không công khai thông tin tài liệu đã làm dấy lên những lo ngại về lợi ích của công chúng. Luckin có kế hoạch thách thức động thái này trước một phiên điều trần của Nasdaq, và sẽ vẫn được niêm yết cho đến khi kết quả cuối cùng được đưa ra, rất có khả năng là trong vòng hai tháng tới.

Các quy định mới của Nasdaq sẽ bắt buộc các công ty từ các nước như Trung Quốc phải huy động 25 triệu USD qua IPO hay ít nhất 1/4 giá trị vốn hóa sau niêm yết của họ, nguồn tin cho biết.

Đây là lần đầu Nasdaq áp quy định tối thiểu về giá trị quy mô của đợt IPO. Sự thay đổi này nếu áp dụng từ trước thì đã ngăn chặn rất nhiều công ty Trung Quốc IPO mà hiện nay đã và đang niêm yết tại sàn Nasdaq. Trong số 155 công ty niêm yết tại Nasdaq từ năm 2000, 40 công ty có giá trị IPO gộp lại không quá 25 triệu USD, theo như dữ liệu của Refinitiv. 

Các doanh nghiệp nhỏ Trung Quốc theo đuổi IPO là bởi vì các nhà sáng lập và hậu thuẫn của họ muốn rút tiền sớm và đút túi lợi tức bằng USD mà họ khó có thể có được thông qua thị trường vốn Trung Quốc do kiểm soát tài khoản vốn quốc gia của Trung Quốc. Các công ty này đồng thời cũng sử dụng danh tiếng niêm yết tại Nasdaq của mình nhằm có được các khoản vay tốt hơn từ các tổ chức tín dụng trong nước và cả hỗ trợ tài chính từ chính quyền địa phương tại Trung Quốc dành cho các công ty niêm yết.

Các quy định này sẽ bắt buộc các công ty kiểm toán phải đảm bảo rằng các thương hiệu quốc tế tuân thủ với các chuẩn mực toàn cầu, nguồn tin cho biết. Nasdaq cũng sẽ kiểm tra hoạt động kiểm toán của các công ty kiểm toán nhỏ tại Mỹ trong việc kiểm toán các công ty Trung Quốc.

Tổng thống Mỹ Donald Trump đã nói với Fox Business trong bài phỏng vấn tuần trước rằng ông sẽ xem xét “rất nghiêm túc” việc yêu cầu các công ty Trung Quốc phải tuân thủ các tiêu chuẩn kế toán Mỹ. Tuy nhiên ông cũng lưu ý rằng “vấn đề với điều đó” là các công ty Trung Quốc có thể chuyển việc niêm yết sang London hay Hồng Kông.

Đã 10 năm nay, Ủy bán Chứng khoán Mỹ (SEC) vẫn loay hoay với việc tìm cách thuyết phục chính phủ Trung Quốc cho phép kiểm tra việc kiểm toán các công ty Trung Quốc niêm yết tại Mỹ. Nhưng thực tế các tay giám sát kế toán của cơ quan này – Hội đồng Giám sát kế toán Doanh nghiệp công chúng (PCAOB) vẫn không thể tiếp cận các sổ sách kế toán quan trọng của các công ty Trung Quốc. 

PCAOB thành lập năm 2002 theo Luật Sarbanes-oxley đặt dưới sự giám sát của SEC, với nhiệm vụ kiểm tra giám sát các công ty kế toán trong việc thông qua các báo cáo sổ sách kế toán của các công ty niêm yết tại Mỹ. Vấn đề phát sinh đối với chất lượng kiểm toán Trung Quốc đã bắt đầu từ năm 2011, khi mà nhiều công ty Trung Quốc giao dịch tại các sàn GDCK Mỹ bị cáo buộc có mờ ám trong kế toán.

SEC đang dự định tổ chức tọa đàm vào mùa hè này cho các công ty niêm yết, công ty kiểm toán, tư vấn tài chính và các bên liên quan, qua đó làm rõ các vấn đề về IPO của các công ty nước ngoài và việc công bố báo cáo kế toán của họ.

Đức Duy 

Theo Reuters