ĐCS Trung Quốc còn một thế lực hậu thuẫn ở Mỹ: Phố Wall

Bình luận Đức Duy • 16:02, 07/12/20

Giúp NTDVN sửa lỗi

Mặc dù bị kiềm chế dưới thời Trump, phố Wall đang hy vọng sẽ có “tương lai tươi sáng hơn” trong mối quan hệ với Trung Quốc, dưới thời chính quyền ”yếu kém”giả định Biden.

Việc Trung Quốc không thực hiện Thỏa thuận thương mại khiến nhiều ngành công nghiệp Mỹ thất vọng, nhưng các công ty tài chính như BlackRock lại thấy một vận may tiềm năng…

Vào tháng 2 năm 2018, trưởng đoàn đàm phán thương mại của Bắc Kinh đã có mặt ở Washington để cố gắng ngăn chặn một cuộc chiến thương mại. Trước khi gặp những người đồng cấp ở Hoa Kỳ, ông đã tìm đến một nhóm các giám đốc điều hành doanh nghiệp người Mỹ “được chọn lọc” - hầu hết đến từ Phố Wall.

Phố Wall nhận ‘cành oliu’ của Bắc Kinh

“Chúng tôi cần sự giúp đỡ của các bạn”, Phó Thủ tướng Lưu Hạc nói với những vị khách đang tập trung tại một khách sạn gần Nhà Trắng, theo những người hiểu biết về vấn đề này. Họ bao gồm Giám đốc điều hành của BlackRock Larry Fink, David Solomon, sau đó là lãnh đạo Tập đoàn Goldman Sachs và Jamie Dimon của JPMorgan Chase & Co. - với tư cách là chủ tịch nhóm vận động hội nghị bàn tròn kinh doanh.

Để tìm kiếm đồng minh trong các cuộc đàm phán thương mại với chính quyền Trump, ông Lưu “treo một giải thưởng”: “Bắc Kinh đề nghị cho các công ty tài chính Mỹ một cơ hội mới để mở rộng ở Trung Quốc”.

Ngay sau cuộc họp, ông Lưu đã trình bày quan điểm của Trung Quốc với phía Hoa Kỳ, bao gồm cả việc mở cửa tài chính. Hầu hết các ngành công nghiệp khác của Mỹ đều thất vọng khi chính quyền Trump đã từ chối lời đề nghị này và “tiễn khách”.

Nhưng ông Lưu không ra về tay trắng. Những người quản lý tiền của Mỹ từ lâu đã giữ một vị trí đặc biệt trong hành lang quyền lực của Bắc Kinh. Chính quyền Trump đã cố gắng "tách rời" các bộ phận của hai nền kinh tế, khi mà khu vực kinh doanh của Hoa Kỳ đã trở nên tồi tệ kể từ khi tham gia với Trung Quốc.

Tuy nhiên, phố Wall sẽ vào cuộc. Kể từ khi ký kết thỏa thuận thương mại, JPMorgan sẽ có toàn quyền kiểm soát đối với một liên doanh tương lai (với Trung Quốc) mà họ có cổ phần thiểu số. Goldman Sachs và Morgan Stanley trở thành chủ sở hữu kiểm soát các dự án chứng khoán Trung Quốc của họ. Trong khi đó, Citigroup Inc. đã giành được giấy phép lưu ký - để hoạt động như một tổ chức lưu ký chứng khoán an toàn do các quỹ hoạt động trong nước Trung Quốc nắm giữ.

Vào tháng 8/2020, BlackRock trở thành công ty nước ngoài đầu tiên giành được sự chấp thuận sơ bộ để bắt đầu kinh doanh quỹ đầu tư tương hỗ - hoàn toàn thuộc sở hữu của họ tại Trung Quốc, “một tấm vé gia nhập tiềm năng” vào một thị trường rộng lớn. 

‘Một chỗ đứng khiêm tốn’

Bất chấp sự bùng nổ hoạt động, những người hoài nghi tự hỏi liệu Bắc Kinh có bao giờ để Phố Wall giành được nhiều hơn “một chỗ đứng khiêm tốn” hay không. Họ lưu ý rằng bằng cách trì hoãn mở cửa trong nhiều thập kỷ, Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) đã cho phép các tổ chức của Trung Quốc - mà ĐCSTQ kiểm soát phần lớn - thống trị triệt để mọi lĩnh vực tài chính, từ ngân hàng thương mại và đầu tư đến cổ phần tư nhân và quản lý tài sản.

Lester Ross, một luật sư tại WilmerHale, người tư vấn cho các công ty Mỹ hoạt động tại Trung Quốc cho biết: “Trung Quốc không có ý định để các đối thủ nước ngoài chiếm ưu thế mặc dù họ đang cho phép nhiều công ty hơn tham gia”.

Dù cơ hội đến muộn và hạn chế như bây giờ, các công ty tài chính nước ngoài vẫn sẵn lòng nhận được bất cứ lợi ích nào mà họ có thể, vào thời điểm mà tỷ suất lợi nhuận của chính họ đang bị siết chặt trên sân nhà: Trung Quốc vẫn là thị trường phát triển nhanh nhất thế giới về dịch vụ tài chính.

Bất chấp sự bùng nổ hoạt động, những người hoài nghi tự hỏi liệu Bắc Kinh có bao giờ để Phố Wall giành được nhiều hơn “một chỗ đứng khiêm tốn” hay không. (Ảnh của Spencer Platt / Getty Images)
Bất chấp sự bùng nổ hoạt động, những người hoài nghi tự hỏi liệu Bắc Kinh có bao giờ để Phố Wall giành được nhiều hơn “một chỗ đứng khiêm tốn” hay không. (Ảnh của Spencer Platt / Getty Images)

Những nỗ lực vận động hành lang dài hạn của họ - bao gồm cả việc đứng về phía Bắc Kinh trong một số tranh chấp nảy lửa với phương Tây - phản ánh sự háo hức của họ trong việc phá vỡ thị trường.

Vào tháng 7/2020, hơn 40 tập đoàn thương mại của Mỹ, đại diện cho các ngành công nghiệp từ nông nghiệp, dược phẩm cho đến hàng không, đã ký một lá thư thúc giục Bắc Kinh làm nhiều hơn nữa để thực hiện thỏa thuận thương mại với Washington, trong đó bao gồm cả việc mua máy bay Mỹ, nông sản, dầu mỏ và những thứ khác mà đến nay Trung Quốc chưa thực hiện đầy đủ.

Không giống như các tập đoàn kinh doanh khác, Phố Wall hài lòng với cách Trung Quốc đã thực hiện những lời hứa vào tháng Giêng, theo những người thân cận trong ngành. “Các công ty dịch vụ tài chính nói chung hài lòng với tiến độ này”, một trong những người nói.

Phố Wall cứu viện ĐCSTQ

Các nhà lãnh đạo ĐCSTQ hết lần này đến lần khác tìm đến Phố Wall để được hỗ trợ trong những giai đoạn khó khăn. Vào cuối những năm 1990, khi các ngân hàng lớn của Trung Quốc phải vật lộn với hàng núi nợ xấu, Thủ tướng Chu Dung Cơ khi đó đã yêu cầu các chủ ngân hàng đầu tư Mỹ, bao gồm cả cựu Bộ trưởng Tài chính Hank Paulson giúp giải quyết tình trạng lộn xộn.

Là một phần trong các nhượng bộ mà ông Chu đàm phán để Trung Quốc có thể gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới năm 2001, Bắc Kinh đã đồng ý tự do hóa lĩnh vực tài chính của mình. Nhưng các ngân hàng Mỹ, công ty môi giới và những công ty khác đã phải đáp ứng yêu cầu để trở thành “những người chơi” trong một thị trường đang phát triển nhanh chóng. 

Theo công ty nghiên cứu Cerulli Associates, các công ty nước ngoài chỉ chiếm khoảng 1% trong lĩnh vực ngân hàng của Trung Quốc trong quý đầu tiên của năm 2020.

Ông Tập lên nắm quyền vào năm 2012 và hứa hẹn sẽ trao cho nền kinh tế thị trường một vai trò lớn hơn. Tuy nhiên, ông đã bị chấn động mạnh bởi “mùa hè hỗn loạn” năm 2015, khi chứng khoán Trung Quốc lao dốc đã thu hút sự chú ý của toàn cầu và khiến việc tự do hóa thị trường bị đình trệ.

Phố Wall làm ‘ống dẫn’ cho sự hội nhập và bành trướng của Trung Quốc

Những "gợn sóng" từ sự sụp đổ năm 2015 của thị trường Trung Quốc đã được cảm nhận trên khắp thế giới.

Bong bóng Chỉ số chứng khoán Thượng hải nổ tung, sụp đổ năm 2015 kéo dài sang năm 2016
Bong bóng Chỉ số chứng khoán Thượng hải nổ tung, sụp đổ năm 2015 kéo dài sang năm 2016

Chiến tranh thương mại mở ra một cơ hội mới cho Phố Wall. Thông điệp của BlackRock là họ có thể giúp các hộ gia đình Trung Quốc xây dựng mạng lưới an toàn đầu tư. Khi ở Bắc Kinh vào tháng 11 năm 2019, Giám đốc điều hành của BlackRock Larry Fink đã giới thiệu người quản lý tài sản khổng lồ của mình với các nhà quản lý và điều hành tài chính hàng đầu của Trung Quốc. 

Ông nói với họ rằng BlackRock nên là “một công ty Trung Quốc ở Trung Quốc”, theo những người hiểu biết về vấn đề này.

Peter Alexander, giám đốc điều hành tại Z-Ben Advisors Ltd., một công ty tư vấn quỹ ở Thượng Hải, nói: “Larry Fink mang tham vọng Trung Quốc của mình. Người Trung Quốc biết điều đó".

BlackRock, giống như nhiều nhà quản lý tài sản lớn khác, không thể bỏ qua Trung Quốc. Khi vận may của BlackRock gắn liền chặt chẽ hơn với Trung Quốc, họ đã trở thành các “ống dẫn” cho “sự hội nhập lớn hơn của Trung Quốc” trên thị trường toàn cầu.

“Tôi tiếp tục tin tưởng chắc chắn rằng Trung Quốc sẽ là một trong những cơ hội lớn nhất cho BlackRock trong dài hạn, cho cả các nhà quản lý tài sản và các nhà đầu tư”, ông Fink nói trong một bức thư gửi cổ đông vào tháng 3/2020, bất chấp sự không chắc chắn và sự tách rời của các hệ thống toàn cầu.

Ông Fink lần đầu tiên biết đến tiềm năng của Trung Quốc vào năm 2006, khi BlackRock mua lại mảng kinh doanh quản lý tài sản của Merrill Lynch, mang lại cho họ 16,5% cổ phần trong một liên doanh với Ngân hàng Trung Quốc. Ông Alexander của Z-Ben ước tính cổ phần đã tăng giá trị lên khoảng 400 triệu USD từ 4 triệu USD - lợi tức khoảng 38% hàng năm.

Trong những năm sau đó, BlackRock đã có ảnh hưởng trong một số sáng kiến ​​gây tranh cãi nhằm ủng hộ Trung Quốc.

Khi nhà cung cấp chỉ số MSCI Inc. lần đầu tiên xem xét việc đưa cổ phiếu A của Trung Quốc - giao dịch tại đại lục - vào các chỉ số thị trường mới nổi, tạo thành "xương sống" của số lượng tổ chức lớn đầu tư.

Chính phủ Trung Quốc đã vận động hành lang mạnh mẽ để đưa vào danh sách này. BlackRock ban đầu phản đối động thái này nhưng sau đó đã "giúp" các nhà đầu tư nước ngoài giao dịch cổ phiếu Trung Quốc dễ dàng hơn.

Một tờ báo trả tiền của China Daily bên trong ngày 17 tháng 1 năm 2017, ấn bản của Tạp chí Phố Wall. (Benjamin Chasteen / The Epochtimes)
Một tờ báo trả tiền của China Daily bên trong ngày 17 tháng 1 năm 2017, ấn bản của Tạp chí Phố Wall. (Benjamin Chasteen / The Epochtimes)

Hậu thuẫn tối đa ĐCSTQ

Không lâu sau khi chỉ số MSCI công bố quyết định của mình trong tháng 6/2017, hồ sơ xin cấp phép của BlackRock được chấp thuận để kinh doanh quỹ tư nhân ở Trung Quốc.

“Sự ủng hộ của BlackRock về quyết định của MSCI đối với Trung Quốc chắc chắn đã giúp ích”, một quan chức quản lý Trung Quốc nhớ lại.

Khi MSCI có hiệu lực vào năm ngoái, thị phần của Trung Quốc đã tăng lên khoảng 33% trong chỉ số các thị trường mới nổi, từ khoảng 28% trước khi được công nhận. Các nhà phân tích ước tính rằng động thái này đã thúc đẩy hàng chục tỷ USD đầu tư vào thị trường chứng khoán Trung Quốc. Chứng khoán Trung Quốc kể từ đó đã tăng điểm, chiếm khoảng 40% chỉ số.

Vào năm 2017, khi các công ty Trung Quốc giao dịch ở Hong Kong - bao gồm Ngân hàng Công thương Trung Quốc và tập đoàn dầu khí khổng lồ China Petroleum & Chemical Corp. - đưa ra những thay đổi về điều lệ - yêu cầu hội đồng quản trị của họ phải tìm kiếm lời khuyên về các quyết định lớn từ các ủy ban ĐCSTQ; và BlackRock cũng như nhiều nhà quản lý tài sản khác của Hoa Kỳ đã bỏ phiếu ủng hộ điều này.

“Các ủy ban của ĐCSTQ đã có vai trò trong quản trị”, BlackRock nói và nói thêm rằng những thay đổi “làm cho điều đó trở nên rõ ràng và minh bạch hơn” và tính toán đầy đủ hơn các rủi ro đầu tư.

Ngay cả sau khi thỏa thuận thương mại hồi tháng 1/2020 đã mang lại cho Phố Wall những gì họ mong muốn từ lâu, thị trường tài chính của Trung Quốc vẫn được kiểm soát chặt chẽ và Bắc Kinh vẫn nắm giữ chìa khóa để quyết định ai có thể tham gia. Liệu chính quyền giả định Biden có dám thách thức Bắc Kinh hay không vẫn là một câu hỏi mở. 

Đức Duy
Theo wsj.com



BÀI CHỌN LỌC

ĐCS Trung Quốc còn một thế lực hậu thuẫn ở Mỹ: Phố Wall