Chiến tranh giữa các siêu sao: Apple có thể sẽ kết liễu tương lai của Facebook

Giúp NTDVN sửa lỗi

Triết lý kinh doanh mà Apple hướng tới là nhằm giúp người dùng có nhiều quyền kiểm soát hơn đối với thông tin riêng tư của họ. Trong khi đó, Facebook thì lại đang kinh doanh dữ liệu. Càng thu thập nhiều dữ liệu về người dùng, họ càng có thể bán các quảng cáo nhắm đối tượng hiệu quả hơn. Nhưng việc thu thập và bán tất cả dữ liệu đó sẽ khiến người dùng phải trả một giá rất đắt, như ông Cook nhấn mạnh: “Kết quả cuối cùng là bạn không còn là khách hàng nữa”, mà "Bạn là sản phẩm".

Facebook tuyên chiến với Apple

Gã khổng lồ truyền thông xã hội Facebook đang muốn cho bạn biết ai mới là kẻ đang làm chủ cuộc chơi.

Trong cuộc họp báo cáo lợi nhuận gần đây của công ty, Giám đốc điều hành Facebook Mark Zuckerberg đã không từ chối bình luận, anh cho biết: “Tôi muốn nhấn mạnh rằng chúng tôi ngày càng coi Apple là một trong những đối thủ cạnh tranh lớn nhất của chúng tôi”.

Hiếm khi các giám đốc điều hành công ty nói những điều trực tiếp như vậy về các đối thủ, đặc biệt là trong các buổi hội nghị báo cáo tài chính trực tuyến, vì ban lãnh đạo thường tìm cách hạ thấp tiềm năng cạnh tranh và thường không đề cập đến đối thủ cũng như tránh nêu tên đối thủ.

Đây không phải là lần đầu tiên Apple và Facebook công khai hằn học lẫn nhau. Đề cập đến việc Facebook sử dụng các công cụ theo dõi, Giám đốc điều hành Apple Tim Cook đã gọi những công ty như vậy là "hoàn toàn mất kiểm soát" vào năm 2018. Trước lời kêu gọi gần đây của Zuckerberg, Tim Cook trả treo: "Công nghệ không cần nhiều dữ liệu cá nhân" để thành công, nhằm “đá xoáy” Facebook.

Hai công ty từ lâu đã hằn thù nhau về các vấn đề quyền cá nhân của người sử dụng. Đây là một trận chiến một mất một còn nhằm tranh giành vị thế “cầm trịch” trong thị trường tỷ đô này.

Một viễn cảnh mịt mờ đang đợi chờ Facebook

Báo cáo quý 4 năm 2020 của Facebook đã vượt mọi dự tính của các nhà phân tích tài chính, nhưng giá cổ phiếu vẫn giảm, còn ban lãnh đạo thì cảnh báo về "viễn cảnh không chắc chắn đang chờ đợi phía trước", chủ yếu do mục tiêu quảng cáo liên quan đến việc Apple tung ra iOS 14, phần mềm điều hành di động mới của hãng này.   

iOS 14 bao gồm một số thay đổi được thiết kế để tăng quyền riêng tư của người dùng và kiểm soát dữ liệu của họ. Các ứng dụng như Facebook giờ đây sẽ phải yêu cầu người dùng cho phép theo dõi hoặc sử dụng mã nhận dạng quảng cáo của thiết bị, vốn là một phần trung tâm trong các sản phẩm quảng cáo nhắm đối tượng của Facebook.

Đối với Facebook, sự thay đổi này là mối nguy cơ rất lớn đối với hoạt động kinh doanh của họ. Và hãng này đã liên tục cảnh báo hàng triệu nhà quảng cáo về những gián đoạn mà iOS 14 có thể gây ra. Trong  Hội nghị báo cáo tài chính trực tuyến , Zuckerberg đã đổ lỗi cho Apple:

Apple có động cơ riêng khi sử dụng vị trí nền tảng thống trị của họ để can thiệp vào cách thức hoạt động của ứng dụng của chúng tôi và nhiều ứng dụng khác. Điều này ảnh hưởng đến sự tăng trưởng của hàng triệu doanh nghiệp trên khắp thế giới, đặc biệt là với những thay đổi iOS 14 sắp tới, nhiều doanh nghiệp nhỏ sẽ không thể tiếp cận khách hàng của họ bằng phương thức quảng cáo nhắm đối tượng. Apple có thể nói rằng họ đang làm điều này để giúp đỡ mọi người bảo vệ quyền riêng tư, nhưng các động thái rõ ràng là chỉ nhằm theo đuổi lợi ích cạnh tranh của họ.

Người dùng bản beta của hệ điều hành iPhone mới của Apple (iOS 14 beta) liên tục nhận thông báo khi gõ bàn phím trên ứng dụng Trung Quốc TikTok.
Người dùng bản beta của hệ điều hành iPhone mới của Apple (iOS 14 beta) liên tục nhận thông báo khi gõ bàn phím trên ứng dụng Trung Quốc TikTok. (Ảnh: Getty Images, Twitter/Jeremy Burge)

Về việc loại bỏ các công cụ phục vụ quảng cáo nhắm đối tượng, Giám đốc điều hành Sheryl Sandberg cho biết: "Các doanh nghiệp nhỏ thực sự lo ngại vì e rằng họ sẽ không thể mua được gói quảng cáo nào thật sự hiệu quả. Nếu tất cả các gói quảng cáo cá nhân hóa biến mất, doanh số bán hàng online của các doanh nghiệp nhỏ sẽ giảm đến 60%".

Các doanh nghiệp nhỏ hiện chiếm phần lớn trong số 10 triệu hợp đồng quảng cáo của Facebook, giúp tạo ra phần lớn doanh thu của công ty và những doanh nghiệp này hiện đang lo lắng về những thay đổi kể trên.

Trong một cuộc phỏng vấn vào tuần trước, ông Dee Deng, Giám đốc điều hành của Right Hook Digital , một công ty quảng cáo kỹ thuật số ở Úc, đã so sánh mối đe dọa mà các doanh nghiệp nhỏ vừa phải đối mặt với đại dịch COVID-19:: "Có rất nhiều điểm tương đồng giữa thay đổi này và COVID-19. Vấn đề mới nảy sinh, tương lai mờ mịt, mọi người cảm thấy lo lắng và ngừng các khoản chi tiêu chưa được lên hoạch”. Ông nói rằng ông hy vọng nhiều nhà quảng cáo thiếu kinh nghiệm sẽ bị đuổi khỏi Facebook khi nền kinh tế thay đổi và cho biết các chính sách mới thậm chí có thể khiến nhiều doanh nghiệp yếu kém phá sản.

Trường hợp xấu nhất đối với Facebook là khi lợi nhuận từ quảng cáo giảm 60%, nhiều doanh nghiệp phụ thuộc vào nền tảng này sẽ bị xáo trộn, thậm chí là rơi vào thảm họa. Công ty đang lắng nghe những lo ngại đó từ khách hàng để tìm ra cách giải quyết thích hợp.

Đổ lỗi cho Apple

Đối với Facebook, công ty thường được gọi là công ty độc quyền, Apple đóng vai trò như một lá chắn hữu ích. Gã khổng lồ truyền thông xã hội thường tự cho mình là người hùng của các doanh nghiệp nhỏ, cung cấp các công cụ miễn phí và trả phí mà hàng triệu doanh nghiệp nhỏ phụ thuộc vào, và Sandberg chia sẻ câu chuyện thành công của các doanh nghiệp nhỏ trên Facebook trong mọi hội nghị báo cáo tài chính. 

Định vị mình đứng về phía các doanh nghiệp nhỏ là một chiến lược thông minh đối với một công ty vốn là trung tâm của các cuộc tranh cãi và các câu hỏi về chống độc quyền này, vì các doanh nghiệp nhỏ rất quan trọng đối với nền kinh tế và đó là một chính sách khôn ngoan của Facebook khi tuyên bố đứng về phía họ.

Theo Apple, Facebook đang xâm phạm quyền riêng tư của người dùng khi chưa được họ cho phép, nhưng theo Facebook, chiến lược này vì lợi ích tốt nhất của hàng triệu doanh nghiệp nhỏ. Công ty này cũng nói rằng người dùng thích các quảng cáo có liên quan đến họ. 

Bằng cách đổ lỗi cho Apple, công ty này cũng tự cho mình là nạn nhân của gã khổng lồ công nghệ đang gây hại cho Facebook để tận dụng các ứng dụng của riêng mình như iMessage. Apple hiện cũng đang là đối tượng của một cuộc điều tra chống độc quyền, đặc biệt liên quan đến mối quan hệ của họ với các ứng dụng, vì vậy đó là một lý lẽ thông minh mà Facebook đưa ra.

Việc này có ảnh hưởng gì tới các nhà đầu tư Facebook?

Thật khó để nghi ngờ hoạt động kinh doanh của Facebook sau báo cáo quý mà họ vừa công bố. Doanh thu tăng 33% so với cùng kỳ lên 28,1 tỷ USD và thu nhập hoạt động tăng 44% lên 12,8 tỷ USD, mang lại tỷ suất lợi nhuận hoạt động cao là 46%.

Tuy nhiên, công ty này đang phải đối mặt với một số rủi ro trước mắt, bao gồm khả năng tăng chính quyền siết chặt thêm các quy định liên quan đến mạng xã hội và mối đe dọa về một phản ứng dữ dội khác như vụ tẩy chay quảng cáo trên Facebook vào năm ngoái, nhưng ban lãnh đạo dường như lo ngại nhất về tác động của iOS 14.

Hiện Facebook vẫn chưa gặp nhiều nguy cơ khi Apple chỉ mới bắt đầu triển khai kế hoạch với iOS14, thậm chí hãng này còn dự đoán sự tăng trưởng nhanh chóng trong nửa đầu năm khi giai đoạn tồi tệ nhất của đại dịch dường như đã qua đi. Tuy nhiên, công ty này cũng dự đoán tốc độ tăng trưởng chậm hơn trong vào 2 quý cuối năm và dự kiến ​​sự gián đoạn do iOS 14 gây ra sẽ bắt đầu vào cuối quý một, đầu quý hai năm nay.

Các nhà đầu tư cũng nên nhớ rằng trước đây Facebook đã từng thích ứng nhanh nhẹn với tình hình mới như thế nào, cho dù đó là chuyển đổi sang thiết bị di động trong những ngày đầu của công ty như một công ty giao dịch công khai, hay những thay đổi mà hãng này phản ứng với vụ hack cuộc bầu cử năm 2016 của Nga và vụ bê bối Cambridge Analytica. Facebook chắc chắn sẽ không đứng yên trong khoảng thời gian này, vì họ sẽ điều chỉnh các thuật toán của mình và tiếp tục phát triển các tính năng mới như thương mại điện tử.

Nhìn chung, vấn đề này đáng được các nhà đầu tư quan tâm, nhưng đó không phải là lý do để họ phải bán tháo, đặc biệt là khi giá trị của cổ phiếu này vẫn đang rất vững chắc. Tốt nhất nhà đầu tư nên theo dõi sát sao việc triển khai iOS 14 trong những tháng tới vì căng thẳng của Facebook với Apple sẽ nóng lên đáng kể từ thời điểm này.

Đòn của Tim Cook - Apple có thể sẽ kết liễu tương lai của Facebook

Điều gì sẽ xảy ra khi một lực không thể ngăn cản va vào một vật thể bất động?

Trong bài phát biểu gần đây tại Ngày Bảo mật Dữ liệu Quốc tế ở Brussels, Giám đốc điều hành của Apple, Tim Cook, đã công kích Mark Zuckerberg và Facebook. Bài phát biểu của ông Cook dường như là một phản ứng trực tiếp đối với cuộc tấn công gần đây của Facebook nhằm vào Apple, trong đó mạng xã hội lớn nhất thế giới này đã đăng quảng cáo toàn trang trên một số tờ báo lớn nhằm chỉ trích những thay đổi liên quan đến quyền riêng tư mới đây của Apple.

Bên ngoài một showroom của hãng Apple. (Ảnh: Jon Bragg/Flickr)

Nhưng điều hấp dẫn nhất là ông Cook nhắm thẳng vào Facebook mà không hề nhắc tên công ty.

Hãy xem đoạn trích sau: 

"Công nghệ không cần đến vô số dữ liệu cá nhân được kết hợp với nhau trên hàng chục trang web và ứng dụng thì mới có thể thành công. Quảng cáo đã tồn tại và phát triển trong nhiều thập kỷ qua mà không cần sự kết hợp này, và chúng ta đang ở đây ngày nay vì con đường ít bền vững nhất hiếm khi là con đường khôn ngoan. 

Nếu một doanh nghiệp được xây dựng dựa trên việc khai thác dữ liệu của người dùng một cách sai lệch, dựa trên những lựa chọn hoàn toàn không có lựa chọn nào, thì nó không đáng được chúng ta khen ngợi. Mà nó xứng đáng được cải cách.

Chúng ta không nên lờ đi bức tranh tổng thể, việc thông tin sai lệch đang tràn lan và thuyết âm mưu lại tuyên truyền sâu rộng hơn lúc nào hết nhờ các thuật toán. Chúng ta không còn có thể nhắm mắt làm ngơ trước một lý thuyết công nghệ nói rằng tất cả các tương tác đều là tương tác tốt, càng lâu càng tốt và tất cả đều với mục tiêu thu thập càng nhiều dữ liệu càng tốt.

Có quá nhiều người đang đặt ra câu hỏi: “Chúng ta đã bị rò rỉ bao nhiêu thông tin cá nhân?”, và “Hậu quả là gì?”.

Hậu quả của việc ưu tiên các thuyết âm mưu và kích động bạo lực đơn giản chỉ vì để có được tỷ lệ tương tác cao là gì?

Hậu quả của việc không chỉ dung nạp mà còn cổ vũ những nội dung làm xói mòn lòng tin của công chúng đối với tiêm chủng cứu người là gì?

Hậu quả của việc chứng kiến ​​hàng nghìn người dùng tham gia các nhóm cực đoan và sau đó tiếp tục sử dụng một thuật toán khuyến nghị người ta gia nhập nhiều hơn nữa là gì?

Đã đến lúc không thể giả vờ rằng cách tiếp cận này không nhằm mục đích cụ thể gì. Khi lòng tin đã mất, người ta có xu hướng phân chia thành các nhóm đối lập dựa trên quan điểm riêng của nhóm mình, và tất nhiên, kéo theo đó sẽ là bạo lực.

Một tình thế khó xử của xã hội không nên được phép trở thành một thảm họa xã hội”.

Việc Tim Cook không nêu tên Facebook phần nào làm tăng hiệu ứng của phát ngôn này. Bởi vì khi nghe bài phát biểu của ông, bạn không thể không nghĩ ngay đến nền tảng mà Zuckerberg đã xây dựng.

Nếu bạn đang tự hỏi làm thế nào Apple và Facebook lại mâu thuẫn đến mức này, bạn có thể đọc thêm chi tiết tại đây. Nhưng thực tế là hai gã khổng lồ công nghệ này đã xung đột với nhau từ khá lâu rồi.

Vấn đề ở chỗ là triết lý kinh doanh của Apple và Facebook hoàn toàn trái ngược nhau:

Apple là một thương hiệu phong cách sống. Và một phần trong phong cách sống mà Apple hướng tới là nhằm giúp người dùng có nhiều quyền kiểm soát hơn đối với thông tin  riêng tư của họ.

Mặt khác, Facebook thì lại đang kinh doanh dữ liệu. Càng thu thập nhiều dữ liệu về người dùng, họ càng có thể bán các quảng cáo nhắm đối tượng hiệu quả hơn.

Nhưng việc thu thập và bán tất cả dữ liệu đó sẽ khiến người dùng phải trả một giá rất đắt, như ông Cook nhấn mạnh: “Kết quả cuối cùng là bạn không còn là khách hàng nữa”, mà "Bạn là sản phẩm".

Ông Cook còn tiếp tục nhấn mạnh thêm sự khác biệt trong triết lý của Apple và Facebook:

“Chúng tôi tin rằng công nghệ có đạo đức là công nghệ phù hợp với bạn”. "Đó là công nghệ giúp bạn yên tâm ngủ chứ không phải bắt bạn phải thức để trông chừng. Nó cho bạn biết khi nào bạn đã có đủ. Nó cung cấp cho bạn không gian để sáng tạo, vẽ hoặc viết hoặc học chứ không phải khiến bạn phải phụ thuộc vào nó”.

Thoạt nhìn, có vẻ như Apple và Facebook đang đi trên những đường thẳng song song. Nhưng trên thực tế, các đường thẳng này chuẩn bị đến điểm giao cắt.

Điều gì sẽ xảy ra khi một lực không thể ngăn cản va vào một vật thể bất động? 

Một trong hai sẽ bị phá hủy.

Bài học rút ra

Ở đây có những bài học lớn cho các doanh nhân và chủ doanh nghiệp.

Như ông Cook đã chỉ ra một cách khéo léo, "quảng cáo đã tồn tại và phát triển trong nhiều thập kỷ" mà không sử dụng dữ liệu được thu thập theo những cách kém minh bạch. Và khi khách hàng được cung cấp nhiều lựa chọn hơn khi dùng các ứng dụng và các trang web theo dõi dữ liệu của họ, các chuyên gia dự đoán rằng ngày càng nhiều người chọn tham gia mà không bị theo dõi.

Nếu bạn là nhà quảng cáo, bạn sẽ cần phải thích ứng. Hoặc là chết.

Nhưng cũng có một bài học lớn hơn trong kinh doanh.

Bây giờ là lúc để người ta tự hỏi bản thân: Tôi muốn theo đuổi triết lý nào?

Tôi có muốn một doanh nghiệp phục vụ khách hàng của mình không? Hay lợi dụng khách hàng để phục vụ doanh nghiệp của tôi?

Bởi vì cuối cùng, chỉ một trong những triết lý này là bền vững lâu dài. Cái còn lại sẽ khiến bạn bị va chạm và bốc cháy.

Và trong khi giải pháp dài hạn ban đầu có thể thách thức hơn, hãy nhớ:

"Con đường ít bền vững nhất hiếm khi là con đường khôn ngoan".

Đức Duy

Nguồn:

https://www.fool.com/investing/2020/08/05/the-facebook-ad-boycott-isnt-over.aspx

https://www.inc.com/justin-bariso/facebook-declared-war-on-apple-it-just-may-signal-end-of-facebook.html

https://www.fool.com/investing/2020/08/05/the-facebook-ad-boycott-isnt-over.aspx



BÀI CHỌN LỌC

Chiến tranh giữa các siêu sao: Apple có thể sẽ kết liễu tương lai của Facebook