Thực vật nhận biết được anh chị em ruột của chúng

Giúp NTDVN sửa lỗi

Khoa học đã khám phá ra rằng không chỉ con người và động vật là có hoạt động tư duy, có cảm xúc, cảm tình có thể phân biệt mà ngay cả đối với thực vật cũng có hoạt động tư duy rất cao, thậm chí vượt xa con người. Nhiều người trong chúng ta cũng đã quen với quan niệm rằng chỉ có những động vật có bộ não mới có thể làm được như vậy, tuy nhiên khám phá khoa học này đã làm thay đổi nhận thức của chúng ta về thế giới xung quanh một cách đáng kinh ngạc! rằng thực vật có thể nhận thức được anh chị em ruột của chúng.

Không hề hư cấu khi nói rằng các cây là anh chị em ruột, sinh trưởng từ các hạt giống của cùng một cây, có thể nhận ra nhau và đối xử với nhau tốt hơn là các cây không có quan hệ họ hàng, hoặc “những kẻ lạ mặt” khác. Hiện tượng nhận ra họ hàng ở thực vật này đã được nhận thấy trong các nghiên cứu khoa học. Nghiên cứu của tiến sĩ Susan Dudley thuộc trường Đại học McMaster ở Canada đã thu hút sự chú ý của nhiều người.

Thực vật có thể phân biệt họ hàng 

Trong giới thực vật, tương tác xã hội chủ yếu giữa chúng là sự cạnh tranh về ánh sáng, nước và chất dinh dưỡng. Thí nghiệm của tiến sĩ là so sánh sự khác biệt khi trồng các cây cùng một họ trong một chậu và khác họ trong một chậu cây. Theo phát hiện của bà, bộ rễ của các cây phát triển rất mạnh khi chúng ở trong cùng một chậu với những cây không cùng họ. Còn khi ở cùng với các cây cùng họ với nó thì bộ rễ của nó lại không phát triển như thế và chúng không cạnh tranh với nhau.

Bộ rễ của các cây phát triển rất mạnh khi chúng ở trong cùng một chậu với những cây không cùng họ.
Bộ rễ của các cây phát triển rất mạnh khi chúng ở trong cùng một chậu với những cây không cùng họ. (Ảnh minh hoạ: Pixabay)

Kết quả của nghiên cứu đã chứng minh rằng thực vật có thể phân biệt họ hàng trong các tương tác cạnh tranh và chỉ ra rằng các tương tác rễ có thể cung cấp tín hiệu để nhận biết họ hàng. Bởi vì phân bổ gốc lớn hơn được lập luận là để tăng khả năng cạnh tranh dưới mặt đất.

Một nghiên cứu khác của tiến sĩ Dudley và tiến sĩ Guillermo Murphy, cũng thuộc trường Đại học McMaster đã làm thí nghiệm cho thấy loài Impatiens pallida có xu hướng phát triển thân và phân nhánh rất có ý thức. Chúng phân nhánh và cành để hấp thụ ánh sáng nhiều hơn mà không làm ảnh hưởng tới anh chị em ruột ở cạnh mình. Tuy nhiên khi chúng ở cạnh những cái cây thuộc họ khác, chúng có xu hướng phân nhánh và đẻ lá nhiều hơn thậm chí che khuất những kẻ lạ mặt này.

Khi những cái cây lạ mặt được trồng cạnh nhau, chúng có xu hướng không phát triển về chiều cao bởi vì năng lượng của chúng được đưa xuống tập trung ở bộ rễ. Còn đối với những cây họ hàng cùng nhau, chúng có xu hướng không cạnh tranh và bộ rễ cũng ngắn hơn nhiều.

Thêm vào đó, khi các cây anh chị em ruột mọc cạnh nhau, cành lá của chúng thường chạm và đan xen vào nhau, nhưng các cây lạ mặt khác thì mọc thẳng lên và tránh chạm vào nhau.

Các nhà nghiên cứu cho rằng việc nhận ra họ hàng là có thể nhờ các tín hiệu hóa học mà rễ cây tiết ra

Tiến sĩ Harsh Bais, tác giả chính của nghiên cứu này nói trong một thông cáo báo chí cho rằng: “Có thể là khi các cây họ hàng được trồng cùng nhau, chúng có thể cân bằng việc hấp thu chất dinh dưỡng và không tham lam”.

Thực vật phát ra các tín hiệu dễ bay hơi để cảnh báo cho đồng loại của mình về nguy hiểm sắp xảy ra

Thực vật có thể tiết ra các hóa chất khiến cho động vật không còn muốn ăn chúng, do đó sẽ tránh được nguy cơ bị ăn hơn.
Thực vật có thể tiết ra các hóa chất khiến cho động vật không còn muốn ăn chúng, do đó sẽ tránh được nguy cơ bị ăn hơn. (Ảnh minh hoạ: Pixabay)

Tiến sĩ Richard Karban thuộc trường Đại học Davis California đã công bố nghiên cứu của mình, trong đó chỉ ra rằng các cây sagebrush không chỉ nhận ra “các cây sinh sản vô tính” của chúng, các cành giâm có gene di truyền giống hệt nhau được trồng ở bên cạnh. Chúng thậm chí có thể thông báo nguy hiểm cho nhau.

Chúng phát ra các tín hiệu dễ bay hơi để cảnh báo cho đồng loại của mình về nguy hiểm sắp xảy ra khi nhận ra sự tấn công của động vật ăn cỏ. Chúng tiết ra các hóa chất khiến cho động vật không còn muốn ăn chúng, do đó sẽ tránh được nguy cơ bị ăn hơn.

Nghiên cứu này đã trở nên rất phổ biến, ngoài ra khả năng nhận thức của thực vật không chỉ dừng lại ở những phương diện này. 

 

Ngọc Mai

 

Tổng hợp Chanhkien.org

 



BÀI CHỌN LỌC

Thực vật nhận biết được anh chị em ruột của chúng