Cực Bắc từ trường Trái đất đang di động - Chúng ta có nên quan tâm, và có thể làm gì?

Bình luận Văn Thiện • 01:01, 16/07/21

Giúp NTDVN sửa lỗi

Từ quyển Trái đất là một từ trường dao động liên tục kéo dài trung bình 40.000 dặm trên bề mặt Trái đất. Từ trường này được tạo ra bởi sự chuyển động của sắt-niken nóng chảy trong lõi ngoài nằm dưới bề mặt Trái đất 1.800 dặm.

Các cực từ là điểm hội tụ từ trường và hướng về Trái đất. Cách đây 2000 năm, người Trung Quốc đã phát hiện ra xu hướng tự định vị của nam châm theo hướng Bắc-Nam, thúc đẩy việc sử dụng la bàn.

Do kim loại nóng chảy của lõi Trái đất chuyển động không ngừng và bản thân từ quyển luôn biến động, không có gì đáng ngạc nhiên khi cực Bắc từ cũng di động theo. Kể từ khi James Clark Ross xác định chính xác cực Bắc từ trường Trái đất vào năm 1831, các nhà khoa học đã quan sát sự di cư của nó từ miền Bắc Canada đến Nga.

Tốc độ di chuyển tăng gấp 4 lần

Gần đây, có một số lo ngại về tốc độ ngày càng tăng mà từ cực Bắc từ đang di chuyển. Theo Popular Mechanics, tốc độ di chuyển của nó đã tăng hơn 4 lần, từ tối đa 9 dặm mỗi năm vào năm 1999 lên 37 dặm mỗi năm vào năm 2005. Đây có phải là một hiện tượng mới không? Rất khó để trả lời.

Thông qua một kỹ thuật xác định niên đại phóng xạ, sự thay đổi trong các cực từ của Trái đất trong quá khứ xa xôi cũng có thể được nghiên cứu. Khi đất đá nguội đi trong quá trình dịch chuyển của các mảng kiến tạo, hoặc trôi dạt của các lục địa, từ tính Trái đất thời đó cũng được ghi lại. Thông qua việc kiểm tra các mẫu đất đá, chúng ta có thể thấy rằng các cực đã thay đổi với tốc độ khác nhau trong hàng triệu năm, thậm chí đôi khi chúng còn đảo ngược.

Các nhà nghiên cứu từ Anh và Đan Mạch cho rằng sự tăng tốc gần đây là do sự phân tách khối kim loại nóng chảy tạo ra từ quyển của hành tinh chúng ta. Hai khối riêng biệt hiện tại dường như đang cạnh tranh từ tính.

Từ trường của Trái đất. (Hình ảnh: Trung tâm bay vũ trụ Goddard của NASA qua Flickr CC BY 2.0)
Từ trường của Trái đất. (Hình ảnh: Trung tâm bay vũ trụ Goddard của NASA qua Flickr CC BY 2.0)

Với cường độ từ 25 đến 65 μT (0,25 đến 0,65 gauss), từ trường Trái đất không chỉ cung cấp cơ sở để định hướng cho la bàn, nó còn tạo thành một lá chắn xung quanh hành tinh chúng ta, giúp bảo vệ mọi sự sống khỏi các tia có hại của Mặt trời. Sự thay đổi mạnh mẽ của từ trường Trái đất có thể làm giảm sức mạnh bảo vệ của nó.

Lần đảo cực gần đây nhất cách đây 780.000 năm đã dẫn đến sự tuyệt chủng của nhiều loài sinh vật biển. Tuy nhiên, theo Trung tâm Quốc gia về Thông tin Môi trường (NCEI) Hoa Kỳ, sự thay đổi cực như vậy “có thể mất một thời gian dài để xảy ra và không đe dọa ngay lập tức”. Nhưng còn hệ thống định vị toàn cầu của chúng ta thì sao? Mọi thứ dựa vào dữ liệu la bàn sẽ bị tác động bởi một cực Bắc luôn thay đổi.

Từ quyển có thể ảnh hưởng đến suy nghĩ của con người

Trong bài viết Từ tính ảnh hưởng đến cách chúng ta suy nghĩ và cảm nhận như thế nào của Ed Decker, tác giả thảo luận về khía cạnh tinh thần của từ tính. Là một loại lực quan trọng trong vũ trụ, các nhà khoa học đã bắt đầu nghiên cứu tác động của từ tính đối với các rối loạn tâm thần, suy nghĩ và hành vi của con người.

Trong khi MRI sử dụng từ trường cho mục đích chẩn đoán, kích thích từ xuyên sọ (TMS) có thể được sử dụng trong điều trị. Bằng cách nhắm mục tiêu vào phần não liên quan đến điều hòa tâm trạng, nó đã được chứng minh là có hiệu quả trong việc điều trị trầm cảm.

Do đó, điều này đặt ra câu hỏi rằng trường điện từ của Trái đất có ảnh hưởng gì đến suy nghĩ và cảm xúc của chúng ta. Sự thay đổi trong từ quyển có mang lại sự thay đổi toàn cầu trong suy nghĩ của con người không? Và nếu đúng như vậy, liệu điều ngược lại có đúng không?

Hào quang là một từ trường mạnh bao quanh cơ thể con người. Nếu chúng ta sắp xếp suy nghĩ của mình với những điều tốt đẹp, từ trường chung của chúng ta có thể ảnh hưởng đến Trái đất theo hướng tích cực? (Hình ảnh: Mikhail Nilov qua Pexels )

Khi nghiên cứu những khả năng như vậy, Viện HeartMath (IHM) đã phát hiện ra rằng trái tim là nơi “tạo ra trường điện từ mạnh nhất trong cơ thể” con người. Giám đốc nghiên cứu của IHM Rollin McCraty, đã viết trong bài báo lâm sàng của mình có tựa đề Trái tim tràn đầy năng lượng (The Energetic Heart) rằng, “Điện trường đo được trong điện tâm đồ (ECG) có biên độ lớn hơn khoảng 60 lần so với sóng não được ghi trong điện não đồ (EEG )”.

Liệu chúng ta có thể sử dụng từ trường mạnh mẽ của chính mình để hỗ trợ từ trường Trái đất của chúng ta không? Vào năm 2008, IHM đã khởi động Sáng kiến Hợp nhất Toàn cầu (GCI) để xác định điều đó. Công nghệ cảm biến tiên tiến đang được sử dụng để phát hiện liệu việc cộng đồng quốc tế gồm gần 60.000 thành viên của GCI phát ra những cảm xúc tích cực hàng loạt có ảnh hưởng đến từ trường của Trái đất hay không.

Nếu điều đó có hiệu quả, thì dường như tất cả chúng ta đều có trách nhiệm giữ cho những suy nghĩ của mình tốt đẹp.

Văn Thiện

Theo Visiontimes



BÀI CHỌN LỌC

Cực Bắc từ trường Trái đất đang di động - Chúng ta có nên quan tâm, và có thể làm gì?