‘Trạng nguyên’ Trung Quốc sau khi học tập tại Mỹ, đã hiểu được nền giáo dục của nước nhà (P2)

Giúp NTDVN sửa lỗi

Tiếp theo Phần 1

Vài ngày trước tôi đã tham dự một cuộc phỏng vấn, được hỏi trong bốn năm đại học ở Mỹ quốc, thu hoạch lớn nhất là gì? Tôi nghĩ trong chốc lát, thấy rằng là hai chữ “bao dung”...

"Cậu bé không gian" Trịnh Nhân Nguyên (Zheng Renyuan), nhà vô địch cuộc thi "Dự án Thanh niên Không gian Trung Quốc - Hoa kỳ" năm 2008, từng nhận được lời mời từ 9 trường đại học Hoa Kỳ. Sau đây là một phần trong cuốn nhật ký của chàng trai trẻ tốt nghiệp Đại học Washington này.

***

Trường đại học không chỉ đơn giản là để học giỏi một chuyên ngành

Trong các yêu cầu tốt nghiệp đại học ở Mỹ quốc, mỗi sinh viên thường phải hoàn thành một khóa học về khoa học tự nhiên, khoa học xã hội và khóa trình nghệ thuật. Ba lĩnh vực này cũng là phân loại cơ bản hệ thống kiến ​​thức của một người. Bất kỳ một ai, nếu không được giáo dục tốt các lĩnh vực này, thật khó để trở thành một nhà lãnh đạo thành công. Vì vậy, cho dù chuyên ngành của bạn là gì, hãy quan tâm đến các ngành học về chính trị, lịch sử, kinh tế, pháp luật, triết học, địa lý, thiên văn học, sinh học, toán học, nghệ thuật và âm nhạc. 

Tại sao người Do Thái là những doanh nhân thành công nhất trên thế giới? Bởi vì họ đối đãi với kiến ​​thức của các ngành học khác nhau bằng “một lòng tham vô đáy”! Người ta nói rằng các thương nhân Do Thái không thích nói chuyện kinh doanh khi họ gặp nhau, mà chủ đề thường rất rộng. Tầm nhìn của một người quyết định cao độ của người đó, và xác định anh ta có thể trở thành một nhà lãnh đạo tốt như thế nào. Thực tế, bạn vĩnh viễn không biết vào một ngày nào đó một kiến ​​thức nhất định sẽ có ích vào một thời điểm quan trọng! Chẳng phải Jobs đã lấy cảm hứng cho các phông chữ gốc của Apple từ lớp thư pháp đại học mà ông cảm thấy hứng thú sao?

Nhiều người đang dành nhiều năng lượng để cải thiện GPA (điểm số) của mình, như vậy tất nhiên là tốt, nhưng trường đại học còn có nhiều điều có thể làm. Từ một học sinh trung học ngây thơ, tiến đến nơi làm việc, chúng ta cần học hỏi nhiều hơn trong trường đại học - khoa học tự nhiên, khoa học xã hội, nghệ thuật, kỹ năng lãnh đạo (bao gồm kỹ năng nói, kỹ năng viết và kỹ năng giao tiếp), kỹ năng tư duy phê phán (Bạn có dám thách thức chính quyền, luôn luôn giữ bình tĩnh và khách quan không? Nhất là những sinh viên đang học tập tại Trung Quốc, nên đặc biệt cẩn thận để bảo vệ khả năng tư duy phê phán của mình khỏi sự bóp nghẹt, nếu không sẽ gây ra sự hối tiếc vô cùng lớn). Năng lực sáng tác, ý thức trách nhiệm với xã hội, tính chuyên nghiệp cần được rèn luyện hàng ngày... Mỗi điều này đều vô cùng quan trọng, hơn nữa nhiều sinh viên khi tốt nghiệp đại học vẫn còn khiếm khuyết nghiêm trọng.

Vì vậy, tại sao không tận dụng tốt thời gian bốn năm đại học! Hãy cho mình một kế hoạch học tập và rèn luyện, mạnh dạn nói chuyện với người lạ, gặp gỡ nhiều kiểu người khác nhau và tìm hiểu câu chuyện của họ; tích cực tham gia vào một số cộng đồng có ý nghĩa hoặc thiết lập cộng đồng của riêng bạn; Đi dự nghe các khóa học giới thiệu khác nhau để mở mang kiến ​​thức của bạn; buộc bản thân phải nhảy ra khỏi vùng thoải mái của mình, không cần kết giao nhiều với bạn nhậu, đối phó với các thử thách một cách độc lập, hơn nữa kết bạn với những người bạn tốt và có cùng chí hướng; đi làm công, thực tập, tiết kiệm tiền tiêu vặt, đi du lịch và thám hiểm phiêu lưu!

Tại sao không tận dụng tốt thời gian bốn năm đại học, buộc bản thân phải nhảy ra khỏi vùng thoải mái của mình, đối phó với các thử thách một cách độc lập, kết bạn với những người bạn tốt có cùng chí hướng; đi làm công, đi du lịch và thám hiểm phiêu lưu! (Ảnh: Shutterstock)
Tại sao không tận dụng tốt thời gian bốn năm đại học, buộc bản thân phải nhảy ra khỏi vùng thoải mái của mình, đối phó với các thử thách một cách độc lập, kết bạn với những người bạn tốt có cùng chí hướng; đi làm công, đi du lịch và thám hiểm phiêu lưu! (Ảnh: Shutterstock)

Vài ngày trước tôi đã tham dự một cuộc phỏng vấn, được hỏi trong bốn năm đại học ở Mỹ quốc, thu hoạch lớn nhất là gì? Tôi nghĩ trong chốc lát, thấy rằng là hai chữ “bao dung” (ý nói về dung nạp, dung chứa). Tôi đã cố gắng tránh nhiều cuộc “tụ tập” với những sinh viên Trung Quốc, dành rất nhiều thời gian đi tìm hiểu ý nghĩa của các nền văn hóa khác nhau trên thế giới, đi cảm nhận tín ngưỡng của các tín đồ Cơ đốc giáo, Thiên Chúa giáo, Mặc Môn, tận dụng các loại cơ hội như trao đổi phỏng vấn, hội nghị, du lịch ba lô, đi đến hơn 20 quốc gia, tìm hiểu người dân địa phương, cảm nhận lối sống và giá trị tư tưởng của họ... 

Tôi cho rằng để tránh "cuộc xung đột của các nền văn minh" đòi hỏi công dân các quốc gia phải bao dung lẫn nhau, tăng thêm nhận thức về xã hội và vận mệnh của thế giới, đây thực sự là điều tuyệt vời! 

Thuận tiện nói một câu, để đi đến nhiều quốc gia không cần nhiều tiền mới có thể làm được, rất nhiều người có thể một chút tiền cũng không mang theo, nhờ vào coachsurfing (mạng xã hội mang văn hóa trao đổi tinh thần hiếu khách, dành cho dân du lịch trải nghiệm thực tế bằng cách giao lưu với các thành viên đang sinh sống tại nơi mình đến), hoặc làm những công việc lặt vặt mà có thể du lịch vòng quanh khắp thế giới. Bạn có thể có hàng trăm lý do để không làm điều đó, nhưng nếu bạn muốn làm, chỉ cần một lý do, đó chính là bạn thực sự muốn!

Trong thời gian thực tập tại UNIQLO ở Tokyo năm ngoái, Chủ tịch Tadashi Yanai tự mình phỏng vấn từng thực tập sinh. Từng là người giàu nhất Nhật Bản, ông học kinh tế chính trị tại Đại học Waseda khi còn trẻ. Cũng nhờ nền tảng chuyên môn này mà ông có góc nhìn và nhãn giới rất độc đáo. Ông không thích đọc sơ yếu lý lịch của mọi người, mà thường hỏi: Bạn đến từ đâu? Cha mẹ làm gì? Bạn đã sống ở đâu trước đây? Những điều thú vị bạn đã làm trong thời thơ ấu của mình là gì? Ông cố gắng hiểu một người từ góc độ văn hóa và giá trị, vì vậy ông sẽ có cái nhìn sâu sắc hơn so với những người khác. Có lẽ, đây là lý do tại sao tôi nghĩ rằng mọi người cần phải tiếp xúc nhiều hơn với người khác, quan tâm nhiều hơn đến thời sự, nhận thức nhiều hơn về thế giới - bao dung làm cho người ta trở thành những nhà lãnh đạo xuất sắc.

Ông không thích đọc sơ yếu lý lịch của mọi người, thay vào đó ông cố gắng hiểu một người từ góc độ văn hóa và giá trị, vì vậy ông sẽ có cái nhìn sâu sắc hơn so với những người khác. (Ảnh: Wikipedia)
Ông không thích đọc sơ yếu lý lịch của mọi người, thay vào đó ông cố gắng hiểu một người từ góc độ văn hóa và giá trị, vì vậy ông sẽ có cái nhìn sâu sắc hơn so với những người khác. (Ảnh: Wikipedia)

Làm một người ích kỷ và khôn khéo sẽ không tốt cho bạn

Ngày nay, khi tốt nghiệp đại học, người ta thường nói "Cảm ơn bạn cùng phòng đã không giết tôi trong bốn năm". Nguyên nhân là cơ chế giáo dục từ nhỏ đến lớn khiến chúng ta tham dự vào các so sánh điểm số hẹp hòi, mù quáng và vô nghĩa, dẫn đến tâm sinh lý của học sinh bị biến dạng nghiêm trọng. Về mặt tâm lý, sinh viên bắt đầu làm bất cứ điều gì có lợi cho mình mà không từ thủ đoạn, thậm chí giết chết bạn tốt cùng trường của mình. Còn có nhiều người vì một chút vấn đề về tình cảm mà lựa chọn tự sát! Những vấn đề loại này đáng để chúng ta hy sinh sinh mệnh của mình sao!

Giáo sư Qian Liqun của Đại học Bắc Kinh nói rằng: Các trường đại học của chúng tôi, bao gồm Đại học Bắc Kinh, đang bồi dưỡng một số lượng lớn "người chủ nghĩa vị kỷ và khôn khéo”, họ rất thông minh, giỏi trình diễn, biết cách phối hợp, hơn nữa lại càng giỏi về lợi dụng thể chế để đạt được mục đích của mình. Người như thế một khi nắm giữ quyền lực, so với tham quan ô lại bình thường còn nguy hại hơn rất nhiều. Thể chế giáo dục của chúng ta đang bồi dưỡng một số lượng lớn "hoa anh túc độc hại" như vậy.

Các bạn đã vào đại học, chắc chắn là tràn đầy thể hội, xung quanh tôi có rất nhiều người như vậy! Họ thực sự thông minh, có mánh khóe, có thể làm bất cứ điều gì để bảo vệ bản thân, du học, học bổng, tranh cử… thực sự là không từ thủ đoạn. 

Thể hội của tôi ở Mỹ quốc là gì? Có không ít sinh viên trong lớp nghiên cứu quốc tế của tôi, bọn họ đã viện trợ lương thực ở Bắc Triều Tiên, họ tích cực quyên tiền cho người vô gia cư, hoặc đến châu Phi để giúp đỡ người tị nạn... Những tinh thần vĩ đại của chủ nghĩa quốc tế đã thực sự làm tôi cảm động. Dù rằng rất nhiều người là xuất phát từ tín ngưỡng của chính mình mà đi làm việc thiện, nhưng bất kể tín ngưỡng đó là gì, một lực lượng như vậy chỉ dẫn mọi người làm những việc chân, thiện, mỹ, là xã hội chúng ta đang có hy vọng. 

rất nhiều người là xuất phát từ tín ngưỡng của chính mình mà đi làm việc thiện, nhưng bất kể tín ngưỡng đó là gì, một lực lượng như vậy chỉ dẫn mọi người làm những việc chân, thiện, mỹ, là xã hội chúng ta đang có hy vọng. 
Rất nhiều người là xuất phát từ tín ngưỡng của chính mình mà đi làm việc thiện, nhưng bất kể tín ngưỡng đó là gì, một lực lượng như vậy chỉ dẫn mọi người làm những việc chân, thiện, mỹ, là xã hội chúng ta đang có hy vọng. (Ảnh: Shutterstock)

Khi tôi nhìn thấy những đứa trẻ của làng Ganhaizi ở Vân Nam mỗi năm chỉ có thể tắm một lần, gần như sống cuộc sống của người nguyên thủy, tôi không thể hiểu tại sao giáo dục ở cùng một quốc gia lại có thể kém xa đến thế... Nhiều người trong chúng tôi ở bên này vì không đọc được một cuốn sách mà đã cảm thấy buồn rầu, nhưng những đứa trẻ ở bên kia còn không được đi học, thực là một vấn đề lớn. 

Tôi luôn nghĩ rằng, tôi đi làm công ích, các bạn có thể nghĩ rằng tôi thật ngốc, không hiểu vì sao tôi không kiếm lợi riêng cho mình? Ý nghĩa của việc sống là để hạnh phúc. Bất kỳ hành động nào của chúng ta, xét cho cùng, là làm cho chính mình hạnh phúc, hoặc trực tiếp làm hài lòng bản thân (ví như giải trí, ăn uống), hoặc để tránh làm cho bản thân không vui (ví như bù đắp, giảm cân)... 

Nhưng các bạn đã bao giờ tự hỏi hạnh phúc cuối cùng đến từ đâu không? Hạnh phúc tột cùng của một người đến từ tầm quan trọng của cảm giác được yêu và cảm nhận chính mình. Nếu không tự mình làm việc công ích, không tự mình đi giúp đỡ một vài người, tôi nghĩ rằng sẽ không cảm thấy hạnh phúc, cũng không có cách nào để cảm nhận. Loại hạnh phúc này, những thứ xa hoa như biệt thự xe hơi sang trọng và tiền tài bạc triệu, là không thể nào so sánh.

Tôi rất ghét các loại hành vi khoe khoang sự giàu có trên Internet. Một mặt, những người như vậy không có tư tưởng, chỉ có một số tài sản thừa kế và thói quen tiêu xài hoang phí của nhà giàu mới nổi. Mặt khác, đất nước chúng ta rất nghèo và bình quân đầu người, tiền lương chỉ có thể được coi là bậc trung ở Châu Phi! Các bạn có biết rằng, cuộc sống chúng ta có ngày hôm nay, không còn đói khát, chiến tranh, có được nhà cửa, nước uống sạch và thức ăn đầy đủ, là cuộc sống mà bao nhiêu người mơ ước! 

Nếu bạn biết trên thế giới này, ở một góc nào đó, có thể ngay tại Ấn Độ hoặc Châu Phi, cứ sau bốn giây, một đứa trẻ dưới năm tuổi chết vì nghèo, bạn có còn muốn lãng phí thức ăn không? Bạn còn muốn hứng thú đi khoe túi xách và xe hơi của bạn? 

Cho đi sẽ hạnh phúc hơn là nhận. Hãy quan tâm đến một điều gì đó lớn hơn, hãy đi giúp đỡ người khác!

Hòa An (biên dịch)
Theo kannewyork.com



BÀI CHỌN LỌC

‘Trạng nguyên’ Trung Quốc sau khi học tập tại Mỹ, đã hiểu được nền giáo dục của nước nhà (P2)