Trung Quốc và Mỹ: Nguy cơ xảy ra đối đầu trong không gian

Bình luận Mộc Trà • 10:23, 21/12/20

Giúp NTDVN sửa lỗi

Chiến lược không gian được xây dựng dựa trên chiến lược quốc phòng năm 2018 của chính quyền Trump kêu gọi quân đội Hoa Kỳ chuẩn bị cạnh tranh với các cường quốc quân sự đang lên như Trung Quốc và Nga.

Khoảng cách cạnh tranh về công nghệ ngày càng thu hẹp

Theo một nhà phân tích, Hoa Kỳ đang dẫn đầu trong cuộc đua công nghệ nhưng khoảng cách này đang ngày càng được Trung Quốc thu hẹp.

Khi tàu vũ trụ Mặt Trăng Chang’e 5 cất cánh từ bệ phóng ở miền nam Trung Quốc vào tuần này, đó không chỉ là tín hiệu về tham vọng của Trung Quốc trong việc đưa các mẫu mặt trăng trở lại Trái đất. Đối với Tướng Lực lượng Không gian John Raymond, nó thể hiện một mối đe dọa mà Trung Quốc và Nga gây ra đối với quyền tiếp cận không gian của Mỹ: “Hai quốc gia tìm cách ngăn chặn quyền tiếp cận không gian của Mỹ”, Raymond đăng trên trang web của DoD, “họ đang phát triển những khả năng có thể làm mất đi lợi thế của chúng ta”. Raymond đang kêu gọi Mỹ hợp tác chặt chẽ hơn với các đồng minh của mình để “đi trước mối đe dọa ngày càng tăng” từ Trung Quốc.

Cách tiếp cận của Raymond là sẽ tiếp tục từ chối việc Trung Quốc tiếp cận công nghệ của Mỹ và đảm bảo sự tách biệt rõ ràng giữa các chương trình vũ trụ của Mỹ và Trung Quốc. Nhưng Matthew Daniels, một nghiên cứu sinh cao cấp tại Đại học Georgetown, lưu ý rằng sự phân chia giữa các chương trình vũ trụ của Hoa Kỳ và Trung Quốc là do các rào cản của Hoa Kỳ, dẫn đến hầu như không có liên kết trực tiếp giữa hai nước trong nghiên cứu, phát triển và vận hành công nghệ vũ trụ. Mỹ đang dẫn đầu trong các công nghệ như hệ thống phóng tái sử dụng và chế tạo vệ tinh, nhưng Trung Quốc đang thu hẹp khoảng cách. Vì vậy, việc cắt đứt Mỹ khỏi những tiến bộ của Trung Quốc trong công nghệ có thể khiến Mỹ phải trả giá và bỏ lỡ cơ hội giảm nguy cơ xung đột chính trị. Vì vậy, câu hỏi được đặt ra là Mỹ có nên hợp tác với Trung Quốc trong một số lĩnh vực hay tiếp tục đóng băng?

Hiện tại, các giới hạn trong việc chuyển giao công nghệ vũ trụ cho Trung Quốc có thể được thực hiện với nhiều rào cản hơn đối với việc chuyển giao công nghệ không gian thương mại của Hoa Kỳ, giới hạn bổ sung đối với sự tham gia và điều phối không gian dân sự của Hoa Kỳ, áp lực ngoại giao đối với các bên thứ ba làm việc với cả Hoa Kỳ và Trung Quốc hạn chế thị thực đối với các nhà nghiên cứu hàng không vũ trụ Trung Quốc. Tuy nhiên, về lâu dài, nó có thể khuyến khích Trung Quốc thiết lập một hệ sinh thái công nghệ vũ trụ mạnh hơn của riêng mình. Khi đó, Trung Quốc sẽ có nhiều cơ hội hơn để xây dựng các liên minh quốc tế thay thế, bao gồm cả việc thu hút sự tham gia của châu Âu và Nga.

“Sự chia cắt hiện tại có thể sẽ tiếp tục làm chậm lại Trung Quốc trong thời gian tới” , Daniels nói. “Tuy nhiên, ảnh hưởng của Mỹ sẽ giảm đi và điều đó có thể giúp thúc đẩy phát triển chuỗi cung ứng và thị trường bản địa ở Trung Quốc. Do đó, Mỹ có thể mất vai trò lãnh đạo quốc tế trong không gian, đồng thời bỏ lỡ cơ hội có được thông tin chiến lược về các hoạt động không gian của Trung Quốc và giảm cơ hội quản lý các cuộc khủng hoảng và xung đột”.

Cộng hòa nhân dân Trung Hoa siêu cường toàn cầu mới nổi. Đấu tranh giành quyền tối cao giữa Mỹ và Trung Quốc. Ảnh biểu tượng về các chủ đề kinh tế, công nghiệp, tội phạm mạng, gián điệp công nghiệp, v.v ... Bức ảnh thể hiện một quả địa cầu trên lá cờ của Trung Quốc và Hoa Kỳ. (Ulrich Baumgarten/ Getty Images)
Cộng hòa nhân dân Trung Hoa siêu cường toàn cầu mới nổi. Cạnh tranh giành quyền tối cao giữa Mỹ và Trung Quốc. Ảnh biểu tượng về các chủ đề kinh tế, công nghiệp, tội phạm mạng, gián điệp công nghiệp, v.v ... Bức ảnh thể hiện một quả địa cầu trên lá cờ của Trung Quốc và Hoa Kỳ. (Ảnh của Ulrich Baumgarten/ Getty Images)

Lầu Năm Góc đưa ra chiến lược mới để bảo vệ sự thống trị của Hoa Kỳ trong không gian

Theo WASHINGTON,  ngày 9 tháng 12 vừa qua, Bộ Quốc phòng đã phát hành một chiến lược không gian cập nhật thay thế tài liệu năm 2011 do chính quyền Obama ban hành. Chính sách mới nêu rõ các mục tiêu của Hoa Kỳ trong việc khám phá không gian dân dụng, tăng trưởng thương mại và an ninh quốc gia. Tài liệu nêu bật “Bộ Quốc phòng là cơ quan chủ chốt chịu trách nhiệm bảo vệ lợi ích của quốc gia trong không gian” với Lực lượng Không gian Hoa Kỳ làm đội tiên phong. 

Chính sách nêu rõ rằng Lực lượng Không gian có trách nhiệm “bảo vệ việc sử dụng không gian cho các mục đích an ninh quốc gia của Hoa Kỳ. Điều này bao gồm việc bảo vệ và duy trì các đường truyền thông tin mở, an toàn và bảo mật trong miền không gian”. Dịch vụ này cũng sẽ giúp “ngăn chặn kẻ thù và các tác nhân khác tiến hành các hoạt động có thể đe dọa đến việc sử dụng không gian một cách hòa bình của Hoa Kỳ, các đồng minh và đối tác của Hoa Kỳ; đồng thời trói buộc và áp đặt các chi phí để đối thủ chấm dứt các hành vi đe dọa việc sử dụng vì mục đích hòa bình đó”.

Tướng John Raymond, Giám đốc Điều hành Không gian, cho biết chính sách không gian quốc gia “hướng dẫn Lực lượng Không gian Mỹ trong quá trình cung cấp các khả năng và lực lượng để bảo vệ lợi ích của quốc gia chúng ta trong không gian”.

Christopher Miller, Quyền Bộ trưởng Quốc phòng, cho biết: “Trong năm qua, chúng tôi đã thành lập các tổ chức cần thiết để đảm bảo có thể ngăn chặn các hành vi thù địch, thể hiện các hành vi có trách nhiệm, đánh bại sự xâm lược và bảo vệ lợi ích của Hoa Kỳ và các đồng minh của chúng tôi”.

Chiến lược Không gian Quốc phòng được công bố ngày 17 tháng 6 vừa qua cung cấp hướng dẫn rộng rãi cho DoD để “đạt được các điều kiện mong muốn trong không gian trong 10 năm tới”, Phó Trợ lý Bộ trưởng Quốc phòng phụ trách Chính sách Không gian Steve Kitay cho biết tại một cuộc họp báo của Lầu Năm Góc.

Chiến lược không gian được xây dựng dựa trên chiến lược quốc phòng năm 2018 của chính quyền Trump kêu gọi quân đội Hoa Kỳ chuẩn bị cạnh tranh với các cường quốc quân sự đang lên như Trung Quốc và Nga.

Chiến lược cho biết, DoD sẽ làm việc để duy trì ưu thế không gian, cung cấp khả năng không gian cho các lực lượng Hoa Kỳ và đồng minh, đồng thời đảm bảo sự ổn định trong không gian: 

DoD phải đối mặt với một thực tế mới rằng đối thủ có nhiều vũ khí tiên tiến hơn được thiết kế để nhắm mục tiêu vào các vệ tinh quân sự của Hoa Kỳ và phủ nhận lợi thế quân sự quan trọng của Hoa Kỳ“. Để đảm bảo ưu thế về không gian, DoD sẽ làm việc với các đồng minh và với khu vực tư nhân.

Tài liệu nêu rõ Trung Quốc và Nga “gây ra những mối đe dọa nghiêm trọng và tức thời nhất đối với các hoạt động vũ trụ của Hoa Kỳ” và các mối đe dọa từ Triều Tiên và Iran cũng đang gia tăng: “Các ý định và khả năng chiến lược của Trung Quốc và Nga đã gây ra các mối đe dọa cấp bách và lâu dài đối với khả năng của Bộ đạt được các mục tiêu mong muốn trong không gian”.

Ông Kitay cho biết DoD đã có những hành động quan trọng để đi trước các cường quốc khác như thành lập Lực lượng Không gian Hoa Kỳ như một nghĩa vụ quân sự mới và Bộ Tư lệnh Không gian Hoa Kỳ như một bộ chỉ huy tác chiến thống nhất và Cơ quan Phát triển Không gian để giúp đẩy nhanh việc mua mới công nghệ.

Chiến lược cho biết: “Việc thành lập Lực lượng Không gian Hoa Kỳ như một nhánh mới của lực lượng vũ trang mang đến cơ hội lịch sử và tức thì để nhanh chóng chuyển đổi doanh nghiệp nhằm đạt được ưu thế trong không gian”.

DoD nhận thấy có một cuộc chạy đua công nghệ không gian đang diễn ra và Hoa Kỳ phải đẩy nhanh tốc độ đổi mới. Tài liệu cho biết Hoa Kỳ sẽ “tận dụng những tiến bộ công nghệ thương mại và quy trình mua lại”. Theo cách tương tự, các đối thủ của Hoa Kỳ hiện đang có được các công nghệ vũ trụ thương mại với chi phí giảm để tăng cường khả năng cạnh tranh của họ.

Tài liệu cho biết Trung Quốc và Nga đã phân tích sự phụ thuộc của Hoa Kỳ vào không gian và đã phát triển các khả năng để thách thức quyền tiếp cận không gian của Hoa Kỳ. “Đồng thời, việc sử dụng không gian của họ đang mở rộng đáng kể. Cả hai nước đều coi việc tiếp cận và từ chối không cho các nước khác xâm phạm không gian là những thành phần quan trọng trong chiến lược quốc gia và quân sự của đất nước mình”.

Theo chiến lược, DoD sẽ tập trung vào các ưu tiên chính sau:

  1. Bảo vệ và bảo vệ các khả năng không gian thương mại của Hoa Kỳ và các đồng minh, đối tác.
  2. Quyết tâm và đánh bại việc sử dụng không gian của kẻ thù.
  3. Cung cấp các công nghệ không gian tiên tiến cho các hoạt động của quốc gia và của các doanh nghiệp.
  4. Thúc đẩy ngành công nghiệp không gian dân dụng và thương mại trong nước.
  5. Giữ vững các tiêu chuẩn được quốc tế chấp nhận về hành vi có trách nhiệm.

Mộc Trà
Nguồn:

https://spacenews.com/pentagon-issues-new-strategy-to-defend-u-s-dominance-in-space/

https://www.scmp.com/news/china/diplomacy/article/3111800/china-vs-us-what-are-risks-space-rivalry

https://exonews.org/china-vs-the-us-and-the-risks-of-a-space-rivalry/

 



BÀI CHỌN LỌC

Trung Quốc và Mỹ: Nguy cơ xảy ra đối đầu trong không gian