5 điều cần biết trước khi tiêm vắc-xin covid-19

Giúp NTDVN sửa lỗi

Gần đây, việc tiêm chủng vắc xin covid-19 đã phổ biến trên thế giới, tuy nhiên làn sóng từ chối tiêm chủng đã lan ra một số nước châu Âu và Mỹ. Tại sao rất nhiều người ủng hộ nhưng lại có khá nhiều người phản đối tiêm chủng?

Theo khảo sát năm 2016 của ngành y tế công cộng Pháp, khoảng 25% người Pháp được tiêm vắc-xin hoài nghi, khoảng 13% gia đình có trẻ em được khảo sát nói rằng nếu các bệnh bạch hầu trong gia đình, uốn ván, bại liệt vắc-xin không phải là bắt buộc tiêm chủng, họ sẽ không nên cân nhắc việc đưa trẻ đi tiêm phòng vì những loại vắc xin này có thể để lại di chứng. Hay mới đây nhất là khoảng 20% người Mỹ từ chối viêm vắc xin covid-19, và khoảng ⅓ quân nhân Mỹ từ chối tiêm.

Hiện nay vi rút covid-19 đang tràn lan trên toàn cầu, người dân gian thế giới cũng có những tiếng nói khác nhau về vắc xin. Tốt nhất bạn nên biết 5 điều sau đây trước khi tiêm phòng.

Sử dụng khẩn cấp và sử dụng đã được phê duyệt

Có hai loại vắc xin: sử dụng khẩn cấp được phép và sử dụng đã được phê duyệt .

Sử dụng khẩn cấp, từ tên gọi đã chỉ ra rằng, chỉ sử dụng trong trường hợp khẩn cấp. Ví như hiện nay, thế giới đứng trước nguy cơ an toàn y tế cộng đồng, đó là một loại tình huống khẩn cấp. 

Sử dụng được phê duyệt là sau khi đã trải qua các quá trình nghiên cứu, thí nghiệm, lâm sàng, chứng thực các chỉ số đều đạt tiêu chuẩn, không có vấn đề, thì cơ quan liên quan của chính phủ các nước mới phê duyệt sử dụng.

Cho đến cuối tháng 8/2021, mới có Pfizer được Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) phê duyệt và cấp phép ở Mỹ. Còn lại tất cả các loại vắc xin khác chỉ là “sử dụng khẩn cấp”.

Những người biểu tình Pháp giơ cao các khẩu hiệu và biểu ngữ, một trong số đó viết chữ 'Tự do' bằng tiếng Pháp, trong một ngày toàn nước Pháp phản đối việc tiêm chủng bắt buộc vaccine ngừa virus Corona Vũ Hán (COVID-19) cho một số công chức và việc sử dụng bắt buộc thẻ y tế thông hành do chính phủ Pháp kêu gọi, ở Saint-Denis de la Reunion, trên đảo Ấn Độ Dương vào ngày 31/7/2021. (RICHARD BOUHET / AFP qua Getty Images)
Những người biểu tình Pháp giơ cao các khẩu hiệu và biểu ngữ, một trong số đó viết chữ 'Tự do' bằng tiếng Pháp, trong một ngày toàn nước Pháp phản đối việc tiêm chủng bắt buộc vaccine ngừa virus Corona Vũ Hán (COVID-19) cho một số công chức và việc sử dụng bắt buộc thẻ y tế thông hành do chính phủ Pháp kêu gọi, ở Saint-Denis de la Reunion, trên đảo Ấn Độ Dương vào ngày 31/7/2021. (RICHARD BOUHET / AFP qua Getty Images)

Tiêm chủng và tiêm chủng thành công

Năm 2003, dịch bệnh SARS do vi rút corona bùng phát ở Trung Quốc, sau đó lan đến các quốc gia và khu vực khác. Vi rút covid-19 cũng là một loại vi rút corona. 

Từ năm 2003 đến nay, các nhà khoa học trên thế giới vẫn đang nghiên cứu vắc xin vi rút corona, nhưng vẫn chưa thành công. Trong phòng thí nghiệm, những con chuột được tiêm vắc xin corona dễ nhiễm bệnh hơn những con không được tiêm. Thế nên từ trước đến nay vẫn chưa tiêm chủng thành công đối với vi rút corona.

Thời gian nghiên cứu

Đánh giá từ kinh nghiệm y tế hiện tại, để có được một loại vắc xin, từ khi phát triển đến khi sử dụng sẽ mất khoảng 5-10 năm. Vắc-xin vi-rút covid-19 sớm nhất là của Trung Quốc được phát triển chỉ trong một năm (đầu năm 2020 bùng phát dịch, cuối năm 2020 họ tuyên bố có vắc xin), nhưng thử nghiệm lâm sàng quan trọng nhất đã bị bỏ qua và được sử dụng trực tiếp để tiêm chủng. Không có thí nghiệm nào sau đó trên người, không có đánh giá nào hoặc không có dữ liệu nào được công bố. 

Một số công ty dược phẩm nói rằng tất cả các thí nghiệm sẽ không được hoàn thành cho đến năm 2023.

Vắc-xin vi-rút covid-19 sử dụng một công nghệ mới chưa từng được phép sử dụng trên người

Nói cách khác, những người được tiêm chủng vắc-xin vi-rút covid-19 trực tiếp là người thử nghiệm. Chúng ta không biết liệu nó sẽ có những ảnh hưởng xấu đến cơ thể con người trong 5 năm tới hay 10 năm tới hay không.

Vắc xin gây thương tích hoặc tử vong, công ty dược được miễn truy tố

Vào đầu năm 2020, chính phủ các nước đã liên tiếp thông qua các luật hiện hành hoặc soạn thảo luật mới để cấp quyền miễn trách nhiệm dân sự cho các nhà sản xuất vắc xin. "Đạo luật Chuẩn bị Công cộng và Chuẩn bị Khẩn cấp PREP" của Hoa Kỳ miễn trừ cho đến ít nhất là năm 2024. Như đã đề cập ở trên, nhiều loại vắc-xin sẽ không kết thúc cho đến năm 2023, có nghĩa là các loại vắc-xin hiện tại vẫn đang trong giai đoạn thử nghiệm.

Liên minh châu Âu cũng có quy định tương tự, có thông tin cho rằng EU có điều khoản nghĩa vụ bảo mật trong hợp đồng ký giữa Liên minh châu Âu và các công ty dược phẩm.

Vương quốc Anh đã quy định rõ ràng hơn rằng nếu có thương vong, chính phủ sẽ chi trả cho nhà máy sản xuất thuốc và bồi thường cho các nạn nhân. Tất nhiên, tiền của chính phủ là tiền của người đóng thuế.

Những người biểu tình giơ cao các khẩu hiệu và biểu ngữ, một trong số đó có nội dung "Chúng tôi không phải robot, cũng không phải chuột thí nghiệm, càng không phải là lũ ngốc", trong một ngày toàn nước Pháp phản đối việc tiêm chủng bắt buộc vaccine ngừa virus Corona Vũ Hán (COVID-19) cho một số công chức và việc sử dụng bắt buộc thẻ y tế thông hành do chính phủ Pháp kêu gọi, tại Dijon vào ngày 31/7/2021. Tấm biển mà người đàn ông bên trái cầm có dòng chữ: "Macron, anh đi quá xa rồi!". (PHILIPPE DESMAZES / AFP qua Getty Images)
Những người biểu tình giơ cao các khẩu hiệu và biểu ngữ, một trong số đó có nội dung "Chúng tôi không phải robot, cũng không phải chuột thí nghiệm, càng không phải là lũ ngốc", trong một ngày toàn nước Pháp phản đối việc tiêm chủng bắt buộc vaccine ngừa virus Corona Vũ Hán (COVID-19) cho một số công chức và việc sử dụng bắt buộc thẻ y tế thông hành do chính phủ Pháp kêu gọi, tại Dijon vào ngày 31/7/2021. Tấm biển mà người đàn ông bên trái cầm có dòng chữ: "Macron, anh đi quá xa rồi!". (PHILIPPE DESMAZES / AFP qua Getty Images)

Dựa trên những điểm nêu trên, có thể thấy các vắc xin vi rút covid-19 hiện nay đều là gấp rút sản xuất, chưa được kiểm tra đầy đủ, sản xuất sử dụng một công nghệ mới chưa từng có, nếu nó gây tác hại thì cũng không phải chịu trách nhiệm pháp lý. Một số quốc gia sẽ được chính phủ bồi thường, vì các công ty dược được miễn trừ. Nếu các công ty dược và các chính phủ phải chịu trách nhiệm pháp lý trước hậu quả có thể xảy ra cho người dân do việc thúc đẩy tiêm chủng, e rằng sẽ không có những chiến dịch, lệnh hành pháp mang tính cưỡng ép như hiện nay.

Thanh Hà
Theo SOH



BÀI CHỌN LỌC

5 điều cần biết trước khi tiêm vắc-xin covid-19